Lista wszystkich obiektów. Kliknij na jeden z nich, aby przejść do karty obiektu. Tematy umożliwiają selekcję eksponatów według kategorii pojęciowych. Po prawej stronie możesz zmienić ustawienie widoku listy.

Poniższe zestawienie ukazuje powiązanie między eksponatami w sposób niestandardowy. Punkty oznaczają eksponaty, a łączące je linie to powiązania między nimi według wybranych kategorii.

Wpisz daty krańcowe do okienek, aby wybrać interesujący Cię okres na osi czasu.

Wyświetlenia: 1583
(Głosy: 2)
Średnia ocena to 5.0 gwiazdek z 5.
Wydruk metryczki
Wydruk opisu

Fotografia przedstawia widok placu Wolnica. Na pierwszym planie widnieje bryła ratusza (dziś Muzeum Etnograficzne), w tle wieża i szczyt kościoła Bożego Ciała, kamienice przy ulicy Krakowskiej, wysokie drzewa liściaste. Fotografia została wykonana w latach 70. XX wieku, latem.

Więcej

Fotografia przedstawia widok placu Wolnica. Na pierwszym planie widnieje bryła ratusza (dziś Muzeum Etnograficzne), w tle wieża i szczyt kościoła Bożego Ciała, kamienice przy ulicy Krakowskiej, wysokie drzewa liściaste. Fotografia została wykonana w latach 70. XX wieku, latem. Jest wykonana w technice pseudosolaryzacji.
Jaka jest historia sfotografowanego tu placu Wolnica? Dzisiejsza nazwa wywodzi się od łac. Forum liberum (prawo wolnego handlu mięsem poza kramami) i istnieje od końca XVIII wieku, gdy Kazimierzowi nadano przywilej wolnego handlu. Z tamtych czasów zachował się jedynie ratusz.
Obecnie ma tutaj swoją siedzibę Muzeum Etnograficzne, prezentowana jest tu kolekcja sztuki ludowej. W 1996 roku w ścianę budynku wmurowano tablicę upamiętniającą przybycie Żydów do Polski w średniowieczu. Ratusz kazimierski pochodzi z XIV wieku. Pierwotnie gotycki (relikty z XIV wieku zachowały się w piwnicach). W 1578 i 1623 utrwalono renesansowe formy gmachu z krenelażowymi attykami i wieżą nakrytą hełmem. W 1829 roku ratusz przebudowano dla potrzeb szkoły przemysłowo-handlowej, w II połowie XIX wieku przejęła go gmina żydowska: ulokowano tam żydowską szkołę powszechną. W latach 1875—1876 rozbudowano ratusz według projektu Stefana Żołdaniego. Na zdjęciu niewidoczna jest fontanna z 1970 roku z rzeźbą Bronisława Chromego „Trzej grajkowie”, współczesna temu zdjęciu.

Opracowanie: Małgorzata Kanikuła (Muzeum Historii Fotografii), © wszystkie prawa zastrzeżone

Mniej

O placu, który przestał być rynkiem, ratuszu, który nieomal zburzono i tablicy, która została zniszczona, ale jednak wisi

Na widocznym na zdjęciu Jana Motyki dawnym ratuszu miasta Kazimierz, na jego wschodniej ścianie znajduje się wspominana w opisie tablica upamiętniająca przyjęcie Żydów do Polski. Pierwotnie znajdowała sie na ścianie północnej budynku, gdzie powieszono ją uroczyście w 1907 roku.

Więcej

Replika płaskorzeźby H. Hochmana, Przyjęcie Żydów do Polski w średniowieczu, znajdująca
się na dawnym ratuszu kazimierskim, fot. Kinga Kołodziejska, arch. MIK (2012), CC-BY 3.0 PL

Na dawnym ratuszu miasta Kazimierz, widocznym na zdjęciu Jana Motyki, na wschodniej ścianie znajduje się wspominana w opisie tablica upamiętniająca przyjęcie Żydów do Polski. Pierwotnie znajdowała sie na ścianie północnej budynku, gdzie powieszono ją uroczyście w 1907 roku.
Plac Wolnica nie był już wówczas rynkiem miasta Kazimierz, które w 1800 roku zostało przyłączone do Krakowa, a interesujący nas budynek automatycznie przestał pełnić funkcję ratusza. Stał się więc zbędny i przeznaczono go nawet do rozbiórki. W 1829 roku przebudowano go jednak na potrzeby szkoły przemysłowo-handlowej. W tym samym czasie, w latach istnienia Wolnego Miasta Krakowa (1815−1846), plac Wolnica − niemal dorównujący wielkością Rynkowi Głównemu Krakowa − został zmniejszony na potrzeby rozbudowy ulicy Krakowskiej.
W II połowie XIX wieku budynek byłego ratusza został przejęty przez Gminę Żydowską, która zorganizowała tu szkołę elementarną dla dzieci żydowskich, a w latach 1875−1876 przeprowadziła rozbudowę do stanu, który zachował się aż do lat 60. XX wieku (przeprowadzono wówczas restaurację zaniedbanego budynku). W 1907 roku Gmina zamówiła tablicę, która miała upamiętnić schronienie w Polsce uciekających z Niemiec Żydów przez króla Kazimierza Wielkiego. Kogo poproszono o jej wykonanie? Otóż przygotowaniem płaskorzeźby zajął się znany nam z innego − obecnego na tym portalu − dzieła, Henryk Hochman. Uczeń Konstantego Laszczki i Augusta Rodina, autor marmurowego popiersia Juliana Fałata i rzeźby postaci aktorki Marii Modzelewskiej, ceniony uczestnik krajowych i zagranicznych wystaw sztuki, który w czasie wojny − jako obywatel polski żydowskiego pochodzenia − znalazł się w bocheńskim getcie i został zastrzelony w pobliskim Baczkowie w 1943 roku.
Niewiele jego dzieł przetrwało. Również wykonana przez niego płaskorzeźba, upamiętniająca postawę króla Kazimierza wobec Żydów, została zniszczona przez Niemców okupujących Kraków w latach 1939−1945. Podobny los spotkał drugą wyrzeźbioną przez Hochmana tablicę, przedstawiającą królową Jadwigę, która znajdowała się z kolei we wnętrzu siedziby Gminy Żydowskiej na rogu ulic Krakowskiej i Skawińskiej (Gmina znajduje się na jednym z pięter budynku z powrotem, ale owej tablicy już nie ma).
W 1996 roku, przy okazji wizyty w Krakowie burmistrza Jerozolimy, Ehuda Olmerta, odbyła się uroczystość przywrócenia historycznej tablicy pt. Przyjęcie Żydów do Polski w średniowieczu na budynek dawnego kazimierskiego ratusza. Czy to ta sama tablica, którą zniszczono podczas okupacji? Czy jej autorem jest Henryk Hochman? Otóż okazało się, że ta lub bardzo zbliżona w formie do tej, której autorem był Hochman, odnalazła się w Muzeum Narodowym w Warszawie, a płaskorzeźba umieszczona na wschodniej ścianie ratusza na placu Wolnica jest jej wierną kopią.

Opracowanie: Kinga Kołodziejska (Redakcja WMM),
Licencja Creative Commons

 Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0 Polska.

Zobacz zdjęcie „Architektura Krakowa. Ratusz na placu Wolnica” Jana Motyki.
Zobacz rzeźbę „Studium portretowe” Henryka Hochmana.

Mniej

Jan Motyka

Jan Motyka (1924–2005) — krakowski artysta fotograf. W Muzeum Historii Fotografii w Krakowie przechowuje się jego obszerną spuściznę, udokumentowaną katalogami około 200 wystaw w Polsce, dyplomami z konkursów międzynarodowych (Polska, Rumunia, Francja, Wielka Brytania, Hiszpania, USA, Singapur...

Więcej

Jan Motyka (1924–2005) — krakowski artysta fotograf. W Muzeum Historii Fotografii w Krakowie przechowuje się jego obszerną spuściznę, udokumentowaną katalogami około 200 wystaw w Polsce, dyplomami z konkursów międzynarodowych (Polska, Rumunia, Francja, Wielka Brytania, Hiszpania, USA, Singapur, Hongkong). W 1980 roku Jan Motyka pokazał fotogramy na IV Ogólnopolskiej Wystawie Fotografii Artystycznej, w 1972 roku w Hiszpanii na wystawie fotografii sportowej, w latach 80. otrzymał nagrodę w Edynburgu, w latach 90. w Hongkongu. Pierwsza jego wystawa miała miejsce w 1964 roku na I Salonie Fotografii Artystycznej w Gdańsku; jedna z pierwszych wystawionych fotografii nosiła tytuł Uśmiech. Najpierw były więc portrety, później — cały wachlarz zagadnień: sport, zawody sportowe niepełnosprawnych (1971), architektura, martwe natury (Z kredensowej szuflady, lata 70.), za cykl Mój Kraków otrzymał I Nagrodę. Jan Motyka stosował fotomontaż, izohelię, pseudosolaryzację.

Opracowanie: Małgorzata Kanikuła (Muzeum Historii Fotografii), © wszystkie prawa zastrzeżone

Zobacz zdjęcia Jana Motyki:
Architektura Krakowa. Ratusz na placu Wolnica
Architektura Krakowa. Fotomontaż: biała płaszczyzna Rynku Głównego
Architektura Krakowa. Fotografia przedstawiająca gmach Sukiennic w Krakowie
Wawel: fragment dziedzińca, katedra

Mniej

Pseudosolaryzacja

Pseudosolaryzacja jest związana ze zjawiskiem Sabattiera; wizualnie podobna jest do solaryzacji. Charakteryzuje się częściowym odwróceniem obrazu negatywowego na pozytywowy pod działaniem dodatkowego, równomiernego oświetlenia materiału światłoczułego podczas wywoływania...

Więcej

Pseudosolaryzacja jest związana ze zjawiskiem Sabattiera; wizualnie podobna jest do solaryzacji. Charakteryzuje się częściowym odwróceniem obrazu negatywowego na pozytywowy pod działaniem dodatkowego, równomiernego oświetlenia materiału światłoczułego podczas wywoływania. W wyniku pseudosolaryzacji powstaje obraz pozytywowy z nałożonym słabszym obrazem negatywowym, oba obrazy oddziela jasna linia graniczna zwana ekwidensytą, powstająca w wyniku zjawiska Eberharda. Pseudosolaryzację odkrył w 1862 roku francuski zoolog Armand Sabattier. Prawdopodobnie główną przyczyną jest odczulenie emulsji przez narastające zarodki srebrowe. Mistrzem pseudosolaryzacji był amerykański malarz i fotografik Man Ray.

Opracowanie: Małgorzata Kanikuła (Muzeum Historii Fotografii w Krakowie), © wszystkie prawa zastrzeżone

Zobacz fotografię Jana Motyki wykonaną techniką pseudosolaryzacji.

Mniej

Fotografia „Architektura Krakowa. Ratusz na placu Wolnica” Jana Motyki

Zdjęcia

Powiązania

Gra

Zobacz też


Ostatnie komentarze:

Dodaj komentarz: