Lista wszystkich obiektów. Kliknij na jeden z nich, aby przejść do karty obiektu. Tematy umożliwiają selekcję eksponatów według kategorii pojęciowych. Po prawej stronie możesz zmienić ustawienie widoku listy.

Poniższe zestawienie ukazuje powiązanie między eksponatami w sposób niestandardowy. Punkty oznaczają eksponaty, a łączące je linie to powiązania między nimi według wybranych kategorii.

Wpisz daty krańcowe do okienek, aby wybrać interesujący Cię okres na osi czasu.

Wyświetlenia: 2041
(Głosy: 2)
Średnia ocena to 5.0 gwiazdek z 5.
Wydruk metryczki
Wydruk opisu

Jak cenne są kamienie? Jak cenny może być jeden kamień? Okazuje się, że bardzo. Szczególnie gdy mówimy o japońskiej sztuce suiseki. Jak pisze światowy znawca tej dziedziny — Arishige Matsuura, którego kamień typu kamogawaishi na mahoniowej podstawie znajduje się w kolekcji Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha — „Słowo suiseki odnosi się do jednego kamienia, który poprzez swój kształt lub wzór na powierzchni wyraża o wiele więcej niż kamień sam w sobie”.

Więcej

Jak cenne są kamienie? Jak cenny może być jeden kamień? Okazuje się, że bardzo. Szczególnie gdy mówimy o japońskiej sztuce suiseki. Jak pisze światowy znawca tej dziedziny — Arishige Matsuura, którego kamień typu kamogawaishi na mahoniowej podstawie znajduje się w kolekcji Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha — „Słowo suiseki odnosi się do jednego kamienia, który poprzez swój kształt lub wzór na powierzchni wyraża o wiele więcej niż kamień sam w sobie. Sztuka suiseki rozwijała się w Japonii przez wiele stuleci, zanim osiągnęła współczesną formę”.
Samo słowo suiseki to skrócona wersja dłuższego wyrażenia sansui-keiseki, będącego określeniem natury — gór, wody i skał. Skrócone suiseki składa się z dwóch słów, oznaczających po japońsku „wodę” (jap. sui, 水) i „kamień” (jap. seki, 石). Suiseki to kamienie, których kształt lub wzór powierzchni jest odbiciem istniejącego krajobrazu bądź innych naturalnych kształtów. Jedną z najpopularniejszych form suiseki jest toyama-ishi (z jap. „odległa góra”), czyli kamień będący wyobrażeniem pojedynczej góry lub wielu szczytów. Inne często spotykane formy krajobrazowe to wodospady, zbiorniki wodne, płaskowyże czy wyspy. W suiseki obok motywów pejzażowych można odnaleźć także kształty odzwierciedlające detale: zniszczoną strzechę górskiej chaty czy opuszczoną łódź nad wodą, jak również przypominające zwierzęta lub postaci ludzkie. Ostatnią kategorią są kamienie z widocznym na powierzchni wzorem kwiatów lub innych elementów przyrody. W przygotowaniu kamienia ingerencja człowieka jest ograniczona do niezbędnego minimum, dlatego tak ważne jest yoseki (dosł. „podnosząc kamienie”), „wychować coś żywego”, co oznacza tutaj „wypielęgnować, jak istotę żywą, kamień, który nabiera patyny (jap. sabi)”. W Japonii yoseki zaczyna się od umieszczenia suiseki na zewnątrz na drewnianych ławach i regularnego podlewania, tak jakby to była roślina. Z czasem stałe moczenie i suszenie, a także wystawienie na działanie słońca, powodują powstanie patyny nadającej kamieniowi tak istotny „dojrzały wygląd”. Proces yoseki wymaga czasu, czasami trzeba na nie czekać długie lata, a systematyczność i cierpliwość są konieczne.
W kolekcji Muzeum Manggha  znajdują się dwa okazy suiseki.

Opracowanie: Katarzyna Nowak (Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha), Redakcja WMM, © wszystkie prawa zastrzeżone

Mniej

„Suiseki” – kamienne skarby

Kamienie suiseki, ukształtowane siłami natury, przybierające kształt m.in. góry, wyspy, wodospadu czy innych elementów wpisanych w krajobraz (takich jak wiejska chata), zyskały w Japonii rangę dzieła sztuki, które jest podziwiane, oprawiane i eksponowane na specjalnych tacach i rzeźbionych podstawach.

Więcej

Kamienie suiseki, ukształtowane siłami natury, przybierające kształt m.in. góry, wyspy, wodospadu czy innych elementów wpisanych w krajobraz (takich jak wiejska chata), zyskały w Japonii rangę dzieła sztuki, które jest podziwiane, oprawiane i eksponowane na specjalnych tacach i rzeźbionych podstawach.
Źródła tej niezwykłej tradycji należy szukać w Chinach, gdzie praktykowano zwyczaj celebrowania piękna kamieni przypominających elementy przyrody obecne w wierzeniach buddyjskich (kamień był symbolem mitycznej góry Shumi usytuowanej w centrum świata). Pierwsze tego typu obiekty trafiły do Japonii w VI wieku p.n.e. Sama nazwa suiseki oznacza „wodne kamienie”, co ma związek z tworzeniem krajobrazów z małych kamieni układanych na płytkich tacach wypełnionych wodą. Ich niezwykłość wynika także z wiary w żywą obecność w kamieniach duchowych sił bóstw kami, w czym tkwi także jedna z przyczyn fenomenu japońskich kamiennych ogrodów.
Początkowo najwyżej ceniono kamienie, które swoim kształtem oddawały skomplikowane cuda natury, z czasem jednak, pod wpływem filozofii zen, postępował proces gloryfikacji prostszych form. Niektóre suiseki stawały się obiektami kontemplacji. Ich wartość określał głównie sugestywny kształt, który przenosił odbiorcę w inną rzeczywistość. Istotna była także jego barwa, najlepiej ciemna, czy wręcz czarna; jasne lub białe kamienie uznawano za pozbawione głębi.
O szczególnej roli suiseki świadczy dodatkowo fakt, że na ich cześć układano poematy, nadawano im poetyckie opisowe imiona, a w przypadku podróży czy zagrożenia zabierano je z sobą jako najcenniejszy przedmiot.
Poszczególne okazy są oceniane i opisywane zgodnie z przyjętą klasyfikacją, która odwołuje się m.in. do kształtu – mogą być to wyspy lub góry, najlepiej z przebarwionymi wierzchołkami, które sugerują obecność śniegu na szczycie, lub przepływające chmury. Mogą przypominać wzniesienia z wodospadem albo wyschniętym strumieniem, jeśli w kamieniu są widoczne naturalne wyżłobienia albo przebarwienia z kwarcu czy kalcytu. Mogą także obrazować postaci bóstw (Buddy czy miłosiernej Kannon), odwoływać się do kształtów wiejskich chat, mostów, ptaków, np. żurawi).

Obrazy bonsai – suiseki

Suiseki z założenia powinny unikać ingerencji w strukturę kamienia, jakiekolwiek zmiany kształtu są uznawane za sprzeczne z jego duchem. Choć praktyka czasem jest inna, modelowaniu powinna podlegać jedynie podstawa, żłobiona w taki sposób, żeby zapewnić stabilność kamienia. Sama oprawa jest równie ważna jak obiekt – tylko umiejętna integracja tych dwóch elementów może być źródłem harmonii i prawdziwej przyjemności z obcowania z tą sztuką.
Kamienie suiseki mogą być eksponowane na dopasowanych ściśle do ich kształtu drewnianych lakowanych podstawach dai (jak w przypadku suiseki, które można zobaczyć w WMM), lub na specjalnych większych tacach, wypełnianych wodą albo piaskiem, który jest wygładzany różnymi narzędziami (w tym łyżeczkami albo puchowymi piórami). Na podstawach tworzy się czasem kompozycje, dokładając miniaturowe elementy (wpisane w krajobraz domy, postaci). Eksponowanie suiseki jest często powiązane z prezentacją bonsai – miniaturowe drzewka dopełniają całość obrazu, czasem mogą też tuszować niedoskonałości kamienia. W zależności od pory roku, suiseki są także ustawiane w alkowach, w towarzystwie zwoju i wybranych roślin – gałęzi sosny czy pędu bambusa zimą, latem japońskiej śliwy, gałązki forsycji lub kwitnącej wisterii.

Domowe suiseki?

Co ciekawe, suiseki to nie tylko kamienie ukształtowane w Japonii. Znalezienie tak sugestywnych form, które swoim kształtem oddawałyby znane z natury krajobrazy, nie jest łatwe, za suiseki można uznać także wyjątkowe okazy znalezione w dowolnym miejscu, w tym także w Polsce. Wystarczy, że kamień będzie eksponowany na specjalnej podstawie wykonanej zgodnie z prawidłami sztuki. Choć czynność ta wydaje się prosta, w Japonii funkcjonuje odrębny zawód: za tworzenie tac i podstawek odpowiadają japońscy mistrzowie, którzy doskonalą się w tej sztuce przez całe życie…

Opracowanie: Redakcja WMM,
Licencja Creative Commons

 Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0 Polska.

Bibliografia:
Vincent T. Covello, Yoji Yoshimura, Japońska sztuka odnajdywania piękna w kamieniu, tłum. Joanna Wolska-Lenarczyk, Kraków 2004.

Mniej

Kamień „Suiseki” typu „Kamogawaishi” na mahoniowej podstawie

Zdjęcia

Powiązania

Gra


Ostatnie komentarze:

Dodaj komentarz: