Lista wszystkich obiektów. Kliknij na jeden z nich, aby przejść do karty obiektu. Tematy umożliwiają selekcję eksponatów według kategorii pojęciowych. Po prawej stronie możesz zmienić ustawienie widoku listy.

Poniższe zestawienie ukazuje powiązanie między eksponatami w sposób niestandardowy. Punkty oznaczają eksponaty, a łączące je linie to powiązania między nimi według wybranych kategorii.

Wpisz daty krańcowe do okienek, aby wybrać interesujący Cię okres na osi czasu.

Wyświetlenia: 1699
(Głosy: 2)
Średnia ocena to 5.0 gwiazdek z 5.
Wydruk metryczki
Wydruk opisu

Krzyż pochodzi z cerkwi w Łosiu koło Krynicy. Jest jednym z dziewięciu cerkiewnych krzyży procesyjnych znajdujących się w kolekcji muzealnej. Ze względu na bogactwo przedstawień i walory artystyczne należy do najcenniejszych z nich i prezentowany jest na stałej ekspozycji sztuki cerkiewnej. Podobnie jak większość łemkowskich krzyży procesyjnych jest on dwustronnie malowany. Z jednej strony znajduje się przedstawienie Chrystusa Ukrzyżowanego, z drugiej Chrzest Chrystusa. 

Więcej

Krzyż znajduje się w nowosądeckiej kolekcji od 1950 roku. Trafił do niej w wyniku akcji zabezpieczającej połemkowskie mienie. Akcja ta została przeprowadzona w 1947 roku przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie na polecenie Ministerstwa Kultury i Sztuki w związku z masowym wysiedlaniem Łemków. Grupa historyków i konserwatorów objechała wówczas łemkowskie wsie na terenie Sądecczyzny, zbierając obiekty znalezione na strychach i w przybudówkach. Pozostawione przez wyjeżdżającą ludność zabytki, narażone na zniszczenie lub kradzież, złożono w wynajętej Składnicy Muzealnej w Muszynie, opatrzono je kartkami z nazwą miejscowości.
Krzyż pochodzi z cerkwi w Łosiu koło Krynicy. Jest jednym z dziewięciu cerkiewnych krzyży procesyjnych znajdujących się w kolekcji muzealnej. Ze względu na bogactwo przedstawień i walory artystyczne należy do najcenniejszych z nich i prezentowany jest na stałej ekspozycji sztuki cerkiewnej. Podobnie jak większość łemkowskich krzyży procesyjnych jest on dwustronnie malowany. Z jednej strony znajduje się przedstawienie Chrystusa Ukrzyżowanego, z drugiej Chrzest Chrystusa. Czasem, zamiast sceny Chrztu, na drugiej stronie krzyży procesyjnych malowano wizerunki Matki Boskiej.

Na awersie krzyża centralne miejsce zajmuje postać Ukrzyżowanego Chrystusa. Po bokach jego dłoni znajdują się Słońce i Księżyc, będące symbolami Starego i Nowego Testamentu, a pod stopami czaszka Adama. Scena została opatrzona napisami cyrylicą: „Ukrzyżowanie Pańskie”(ponad głową Jezusa), monogram Chrystusa „IC XC” (nad ramionami), „NIKA” (po bokach czaszki) oraz „Adam” (pod nią). Greckie słowo „NIKA” oznaczające „Zwycięzcę”, pisane cyrylicą, bardzo często wprowadzane jest do ruskich ikon przedstawiających Ukrzyżowanie.
Na rewersie, w górnej części krzyża, z chmur wychyla się Bóg Ojciec, poniżej którego gołębica Ducha św. zsyła promienie na stojącego pod nią Jezusa. Stoi on w wodzie po kostki, z rękami skrzyżowanymi na piersiach. Na poziomej belce, po bokach głowy Jezusa przedstawieni są Jan Chrzciciel udzielający chrztu oraz Archanioł Gabriel trzymający białą tkaninę. Za nimi białe i czerwone szczyty gór. Pod stopami Chrystusa widnieje uskrzydlona główka aniołka. Podobnie jak na awersie postacie zostały podpisane cyrylicą, a u dołu pionowej belki widoczna jest data: „Roku Pańskiego 1708”.

Opracowanie: Edyta Ross-Pazdyk (Muzeum Okręgowe w Nowym Sączu), © wszystkie prawa zastrzeżone

Mniej

Krzyż procesyjny ze scenami „Ukrzyżowania” i „Chrztu Chrystusa”

Zdjęcia


Ostatnie komentarze:

Dodaj komentarz: