Lista wszystkich obiektów. Kliknij na jeden z nich, aby przejść do karty obiektu. Tematy umożliwiają selekcję eksponatów według kategorii pojęciowych. Po prawej stronie możesz zmienić ustawienie widoku listy.

Poniższe zestawienie ukazuje powiązanie między eksponatami w sposób niestandardowy. Punkty oznaczają eksponaty, a łączące je linie to powiązania między nimi według wybranych kategorii.

Wpisz daty krańcowe do okienek, aby wybrać interesujący Cię okres na osi czasu.

Wyświetlenia: 1404
(Głosy: 3)
Średnia ocena to 5.0 gwiazdek z 5.
Wydruk metryczki
Wydruk opisu

Wydłużony prostokąt z bordowego aksamitu złożony z trzech zszytych prostokątów: największego w środku, pokrytego haftem, oraz dwóch mniejszych doszytych po bokach, niehaftowanych. Dekoracja w srebrnym i złotawym odcieniu wypełnia powierzchnię środkowego prostokąta: korona flankowana...

Więcej

Wydłużony prostokąt z bordowego aksamitu złożony z trzech zszytych prostokątów: największego w środku, pokrytego haftem, oraz dwóch mniejszych doszytych po bokach, niehaftowanych. Dekoracja w srebrnym i złotawym odcieniu wypełnia powierzchnię środkowego prostokąta: korona flankowana przez gryfolwy i wazony z kwiatami. Ponad nimi, tuż przy górnej krawędzi biegnie napis hebrajski w jednej linii, złożony z czterech rozstrzelonych wyrazów:

כתר תורה
„Korona Tory”
קדש ליי
„Święty dla Pana” (Ks. Wyjścia 28,36)

Pod dekoracją znajduje się czterowierszowy hebrajski napis donacyjny, wyhaftowany metalową nicią:

נ(דבת) י(ד) חח כ(בוד) ה(רב) פסח בן הגאון מ(ורנו) / יוסף אלי ז(כר צ(דיק)ל(ברכה) א(ב) ב(ית) ד(ין) מבינגא /
נכד הגאון המפורסם מ יוסף שמואל ז(כר) צ(דיק) ל(ברכה) א(ב) ב(ית) ד(ין)
ור(אש) מ(תיבתא דק(הילה) ק(דושה) פפר וזוגתו אשת חיל / מ(רת) בילה בת כ(בוד) מאיר אולמא מפערש ז(כרונו) ל(ברכה) /
שנת תקל בנ(ברא) ה(עולם)

„Dar czcigodnego rabina Pesacha, syna uczonego Józefa Eliasza* błogosławionej pamięci, przewodniczącego sądu rabinicznego w Bingen, wnuka sławnego uczonego Józefa Samuela** błogosławionej pamięci, przewodniczącego sądu rabinicznego i przełożonego akademii rabinackiej świętej gminy we Frankfurcie nad Menem, oraz jego małżonki, «dzielnej niewiasty» (Prov. 31,10), Beli, córki czcigodnego Meira Ulmo z Pfersee błogosławionej pamięci. W roku (5)530 od stworzenia świata [= 1770 r.]”.

* Józef Eliasz, główny rabin w Bingen, Niemcy, ur. w Krakowie ok. 1645 roku, zm. w Bingen 14 czerwca 1701 roku.
** Józef Samuel Israel Chaim (Hayum) Jesaias, od 1690 roku główny rabin i przełożony akademii rabinackiej we Frankfurcie nad Menem, ur. w Krakowie ok. 1610 roku, zm. we Frankfurcie nad Menem 9 listopada 1703 roku. 

Opracowanie: Eugeniusz Duda (Muzeum Historyczne Miasta Krakowa), © wszystkie prawa zastrzeżone

Mniej

Parochet i lambrekin

Zwyczaj zawieszania parochetu na drzwiach aron ha-kodesz (szafy ołtarzowej w synagodze, w której znajdują się zwoje Tory) odwołuje się do czasów biblijnych. W Świątyni Jerozolimskiej podobna zasłona oddzielała miejsce Święte od Najświętszego (tak zwanego Świętego Świętych)...

Więcej

Zwyczaj zawieszania parochetu na drzwiach aron ha-kodesz (szafy ołtarzowej w synagodze, w której znajdują się zwoje Tory) odwołuje się do czasów biblijnych. W Świątyni Jerozolimskiej podobna zasłona oddzielała miejsce Święte od Najświętszego (tak zwanego Świętego Świętych), w którym znajdowała się Arka Przymierza, a w niej Tablice z Dziesięciorgiem Przykazań. Wieko Arki zdobiły złote cheruby, pomiędzy którymi — wedle tradycji — rozciągała się obecność Boża, zwana Szechiną. To ją osłania przede wszystkim parochet, również i dziś. W czasach istnienia Świątyni za zasłonę mógł wchodzić tylko arcykapłan, i tylko raz w roku.
Kolorystyka parochetu jest dowolna. Istnieją jednak dwa wyjątki od swobody dobierania barwy zasłony. W Nowy Rok (Rosz Ha-Szana) i Dzień Pojednania (Jom Kippur) obowiązuje biały kolor parochetu. W te święta religijni Żydzi oczyszczają się ze swoich grzechów. Biel, obowiązująca w te dni również w stroju, symbolizuje wówczas czystość duchową.
Rolę biblijnego złotego wieka Arki Przymierza pełni zaś lambrekin, zwany też kaporetem, który z kolei zawiesza się nad aron ha-kodesz. Często wraz z parochetem stanowią one kompozycyjną całość. Warto zobaczyć lambrekin znajdujący się w zbiorach Muzeum Historycznego Miasta Krakowa i porównać symbolikę tych dwóch eksponatów na naszym portalu.

Opracowanie: Kinga Kołodziejska (Redakcja WMM),
Licencja Creative Commons

 Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0 Polska.

Zobacz wszystkie judaika zgromadzone na portalu WMM.

Mniej

Lambrekin

Zdjęcia

Powiązania


Ostatnie komentarze:

Dodaj komentarz: