Lista wszystkich obiektów. Kliknij na jeden z nich, aby przejść do karty obiektu. Tematy umożliwiają selekcję eksponatów według kategorii pojęciowych. Po prawej stronie możesz zmienić ustawienie widoku listy.

Poniższe zestawienie ukazuje powiązanie między eksponatami w sposób niestandardowy. Punkty oznaczają eksponaty, a łączące je linie to powiązania między nimi według wybranych kategorii.

Wpisz daty krańcowe do okienek, aby wybrać interesujący Cię okres na osi czasu.

Wyświetlenia: 250
(Głosy: 0)
Średnia ocena to 0.0 gwiazdek z 5.
Wydruk metryczki
Wydruk opisu

Twórczość Elżbiety Jabłońskiej sytuuje się w kręgu sztuki zaangażowanej, komentującej kulturowe i społeczne klisze. Szereg jej projektów związany jest z – wyrażaną równocześnie z ironią i sympatią – reinterpretacją roli kobiety w społeczeństwie. W 2004 roku w ramach krakowskiego wydarzenia Święto Kobiet artystka zaprosiła do współpracy przy akcji Pomaganie bezdomnych mężczyzn ze Schroniska im. Św. Brata Alberta. Poleciła im wykonać metodą origami papierowe tulipany. Papier, który wykorzystywali do tego celu, został zadrukowany osobistymi życzeniami wyrażonymi przez innych bezdomnych, nocujących w tamtym czasie na Dworcu Głównym PKP. 8 marca, w dzień Święta Kobiet, autorzy tulipanów rozdali ponad trzysta ich sztuk kobietom przechodzącym ulicą Floriańską w Krakowie, udowadniając, że także oni mogą mieć dar dla innej osoby.

Więcej

„Interesuje mnie sytuacja, w której mnie samej jest niewiele. A może mnie wcale nie ma? Ucieczka od materii i jej produkcji, od zinstytucjonalizowanej formy funkcjonowania w sztuce i w życiu. Działanie na obrzeżach, marginesach, krawędziach tego, co potocznie nazywamy światem sztuki. »Skazanie« się na zapomnienie i banicję. To byłoby coś!”[1]

Twórczość Elżbiety Jabłońskiej sytuuje się w kręgu sztuki zaangażowanej, komentującej kulturowe i społeczne klisze. Szereg jej projektów związany jest z – wyrażaną równocześnie z ironią i sympatią – reinterpretacją roli kobiety w społeczeństwie. W jednej ze swoich najgłośniejszych prac – Supermatce z 2002 roku – artystka przywoła postać kobiety-herosa wcielającej się w kuchennym wnętrzu w postaci Batmana, Supermana i Spidermana. Polem jej heroicznej działalności stają się tu codzienne domowe czynności, zazwyczaj pomijane i uznawane za oczywistość. Działania Jabłońskiej obejmują także szereg inicjatyw kierowanych do ludzi potrzebujących pomocy. Do zainicjowania jednej z akcji zainspirowało ją napotkane w Łodzi ogłoszenie o poszukiwaniu pracy, naklejone na murze przez znajdującą się w trudnej sytuacji życiowej samotną matkę z dzieckiem. Artystce nie udało się odnaleźć autorki apelu, jednak za przeznaczone dla Jabłońskiej honorarium inna bezrobotna kobieta wyhaftowała na makatce treść noty (z cyklu Pomaganie, wystawa Kobieta ma duszę, Galeria Manhattan, Łódź, 2003). W kolejnych latach Jabłońska zaczęła włączać do swoich działań kolejne grupy społeczne, w szczególności osoby wykluczone i zmarginalizowane.

W 2004 roku w ramach krakowskiego wydarzenia Święto Kobiet artystka zaprosiła do współpracy przy akcji Pomaganie bezdomnych mężczyzn ze Schroniska im. Św. Brata Alberta. Poleciła im wykonać metodą origami papierowe tulipany. Papier, który wykorzystywali do tego celu, został zadrukowany osobistymi życzeniami wyrażonymi przez innych bezdomnych, nocujących w tamtym czasie na Dworcu Głównym PKP. 8 marca, w dzień Święta Kobiet, autorzy tulipanów rozdali ponad trzysta ich sztuk kobietom przechodzącym ulicą Floriańską w Krakowie, udowadniając, że także oni mogą mieć dar dla innej osoby. Sprzeciwiając się pustym gestom podobnych akcji napędzanych marketingiem instytucji sztuki, artystka traktowała projekt jako konkretne pomocowe i terapeutyczne działanie. Uczestniczący w nim mężczyźni otrzymali wynagrodzenie za swoją pracę, a równocześnie mogli poczuć się ważni i potrzebni. Jabłońska zachowała jednak świadomość, że jej rola nie polega na zastępowaniu opieki społecznej: „Moje działanie artystyczne, czy w galerii, czy na ulicy, jest tylko wskazaniem na sytuację, problem. Nie mogę się tym dalej zajmować. Jestem artystką, nie społecznicą”[2]. Wycofanie się autorki z pierwszego planu widoczne jest także w filmie dokumentującym projekt Pomaganie. Zostały w nim uwiecznione jedynie dłonie mężczyzn składających kolejne papierowe kwiaty. Przez kilkanaście minut przyglądamy się powtarzalnej, medytacyjnej wręcz czynności, wykonywanej w zupełnym milczeniu. Pomiędzy jednym a drugim ruchem rąk można jedynie odczytać kolejne frazy życzeń zapisanych na składanym papierze.

W następnych latach artystka pomagała zebrać drobiazgi (książki, gry planszowe, zabawki) dla osób borykających się z trudną sytuacją materialną (Wesołych Świąt, Galeria Arsenał, Białystok, 2005), wspomagała kolegów artystów w ostatnich dniach montażu ich wystaw (Helping, Karlin Hall, Biennale w Pradze, 2005), próbowała spłacić „zeszytowe” sklepowe długi mieszkańców Orońska (Projekt Zastępczy, wystawa Outside In, Inside Out, Centrum Rzeźby Polskiej, Orońsko, 2010). We wszystkich tych akcjach Jabłońska czyniła sztukę bohaterem drugiego planu, na pierwszym stawiając znajdującą się w prawdziwej potrzebie osobę.

Opracowanie: Anna Lebensztejn, Galeria Sztuki Współczesnej Bunkier Sztuki,

Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0 Polska.

 

Elżbieta Jabłońska (ur. 1970) – artystka multimedialna. W swych działaniach wykorzystuje malarstwo, rysunek, grafikę, fotografię, instalacje, performans i akcje artystyczne. Absolwentka Wydziału Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, od 1996 roku wykładowczyni tejże uczelni w Zakładzie Rysunku. Laureatka pierwszej polskiej edycji konkursu Fundacji Kultury Deutsche Banku i Zachęty – Narodowej Galerii Sztuki – Spojrzenia 2003. Autorka wystaw indywidualnych, m.in.: Supermatka (Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki, Warszawa, 2002), 83 kelnerów i pomocnik (Galeria Atlas Sztuki, Łódź, 2006), Przypadkowa przyjemność (Galeria Arsenał, Białystok, 2007), Nie licz na nic (Galeria BWA, Zielona Góra, 2008), Nadzwyczaj(nie)udanedzieło (BWA Galeria Sztuki, Olsztyn / Galeria Sztuki Współczesnej Bunkier Sztuki, Kraków, 2011), Gdy sąsiad jest nieznajomym (CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014). Uczestniczka licznych wystaw zbiorowych, w tym: Konstrukcja w procesie (Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego, Bydgoszcz, 2000), Linia sztuki (CSW Kronika, Bytom, 2001), Art Paris (Carrousel du Louvre, Paryż, 2004), Madonna (Kunsthaus, Drezno, 2005), Global Feminisms (Brooklyn Museum, Nowy Jork, 2007), A Poisoned Source (Latvian National Museum of Art, Ryga, 2008), Gender Check (MUMOK, Wiedeń, 2010), Podróż na Wschód (Galeria Arsenał, Białystok, 2011), Niezgodne z instrukcją (Galeria Sztuki Współczesnej, Opole, 2014). Inicjatorka projektu Nieużytki sztuki, realizowanego przez kilkanaście polskich instytucji kultury. Jej prace znajdują się w zbiorach m.in.: Śląskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych w Katowicach, Galerii Arsenał w Białymstoku, CSW Znaki Czasu w Toruniu i Lubuskiej Zachęty Sztuki Współczesnej w Zielonej Górze. Mieszka i pracuje w Kozielcu k/Bydgoszczy.

 



[1] Łagodna przewrotność – oto mój ideał. Z Elżbietą Jabłońską rozmawia Emilia Iwanciw, [w:] Nadzwyczaj(nie)udanedzieło, katalog wystawy, red. M. Ujma, Olsztyn–Kraków 2011, s. 21.

[2] Katarzyna Bielas rozmawia z Elżbietą Jabłońską, „Duży format” – dodatek do „Gazety Wyborczej”, 2.01.2006, s. 8.

Mniej

Elżbieta Jabłońska, „Pomaganie”

Zdjęcia

Video

Powiązania

Gra

Zobacz też


Ostatnie komentarze:

Dodaj komentarz: