Lista wszystkich obiektów. Kliknij na jeden z nich, aby przejść do karty obiektu. Tematy umożliwiają selekcję eksponatów według kategorii pojęciowych. Po prawej stronie możesz zmienić ustawienie widoku listy.

Poniższe zestawienie ukazuje powiązanie między eksponatami w sposób niestandardowy. Punkty oznaczają eksponaty, a łączące je linie to powiązania między nimi według wybranych kategorii.

Wpisz daty krańcowe do okienek, aby wybrać interesujący Cię okres na osi czasu.

Wyświetlenia: 5218
(Głosy: 2)
Średnia ocena to 5.0 gwiazdek z 5.
Wydruk metryczki
Wydruk opisu

W latach 1743–1745 dziekan kapituły katedralnej ks. Michał Wodzicki ufundował kamienny ołtarz, w miejscu starego, średniowiecznego tryptyku mieszczącego cudowny krucyfiks królowej Jadwigi. Został on odkuty w późnobarokowych formach z czarnego marmuru z kamieniołomów w Dębniku, zapewne wg projektu Franciszka Placidiego. W części środkowej nowego ołtarza pozostawiono krucyfiks i towarzyszące mu figury Marii i św. Jana, a na predelli umieszczono napis, który widniał już na wcześniejszym ołtarzu (niestety daty jego powstania nie znamy).

Więcej

W latach 1743–1745 dziekan kapituły katedralnej ks. Michał Wodzicki ufundował kamienny ołtarz, w miejscu starego, średniowiecznego tryptyku mieszczącego cudowny krucyfiks królowej Jadwigi. Został on odkuty w późnobarokowych formach z czarnego marmuru z kamieniołomów w Dębniku, zapewne wg projektu Franciszka Placidiego. W części środkowej nowego ołtarza pozostawiono krucyfiks i towarzyszące mu figury Marii i św. Jana, a na predelli umieszczono napis, który widniał już na wcześniejszym ołtarzu (niestety daty jego powstania nie znamy): 

HAEC SALVATORIS NOSTRI IESU CHRISTI CRUCI AFFIXI EFFIGIES

QUAE IN ICONOTHECA ISTA DEBITO CUM HONORE SERVATUR

COLLOQIUM FECIT

(UT MAIORUM HABET TRADITIO)

CUM DIVA HEDIGE POLONIAE RGEINA

LUDOVICI HUNGARORUM & POLONORUM REGIS FILIA // VLADISLAI IAGIELLONIS PRIMA CONIUGE

PIETATE EXQUISITA DUM VIVERET // POST MORTEM VERO VARIIS MIRACULIS ILLUSTRI

TU ETIAM HOSPES SIGNA VULNERUM EIUSDEM DOMINI TUI

SINE VOCE HIC TE ALLOQUENTIA AUDI,

& QUAM GRATUS ERGA EA FUERIS TECUM COGITA

(z łac.: „To Zbawiciela naszego Jezusa Chrystusa przypiętego do krzyża wyobrażenie, które w ołtarzu tym z należnym honorem jest przechowywane, przemówiło (jak głosi tradycja przodków) do błogosławionej Jadwigi, królowej Polski, córki Ludwika – króla Węgrów i Polaków i Władysława Jagiełły pierwszej małżonki, za życia z pobożności, po śmierci zaś z licznych cudów sławnej. Tu zaś gościu znaki tegoż Pana twojego bez głosu do ciebie mówiące - usłysz i jak wielką wdzięczność jesteś mu winny – rozważ”). 

Wskazuje on wyraźnie, że rzeźbę od początku traktowano jako bardzo ważną pamiątkę przeszłości, a kolejne ołtarze jako jej uroczystą oprawę. Świadczy o tym dobitnie słowo ICONOTHECA, czyli „dołowanie” – miejsce przechowywania obrazów, wizerunków.
Jest to kapitalny przykład „adaptacji” średniowiecznego obrazu, a zaaranżowane w podobny sposób średniowiecznej figury można znaleźć w kościołach różnych wyznań właściwie we wszystkich krajach. W Krakowie przykładem służyć może tzw. „piękna” Pietá w kościele św. Barbary, która w roku 1677 została odnaleziona w ciemnym korytarzu klasztoru jezuitów i niemal natychmiast wzmiankowana jako peculiari artificio elaborata i ex lapide secto admirabili arte elaborata (z łac.: „opracowana ze szczególnym artyzmem i z kamienia wycięta szczególną kunsztowną robotą”). Później przez dwieście lat była ona eksponowana we wspaniałym, barokowym ołtarzu z roku 1731 w otoczeniu licznych wotów: „w sukience srebrnej, baweciku i fartuszku złotem floresowatym”. W Krakowie zachował się też szereg średniowiecznych krucyfiksów, które ze względów kultowych pomieszczono wtórnie w barokowych ołtarzach (m.in. u cystersów w Mogile, a także w kościołach św. Marka i św. Barbary).

Opracowanie: dr hab. Marek Walczak (Instytut Historii Sztuki UJ), Redakcja WMM, © wszystkie prawa zastrzeżone

Mniej

Ołtarz cudownego krucyfiksu królowej Jadwigi

Zdjęcia

Powiązania

Gra


Ostatnie komentarze:

Dodaj komentarz: