Pięć zabytkowych budynków położonych w obrębie bieckiej starówki mieści Muzeum „wszelkich starożytności” — pamiątek kwitnącego staropolskiego miasta. W oryginalnych renesansowych wnętrzach można poznać nie tylko życie i pracę bieckich rzemieślników, ale też intelektualistów: XVI-wiecznego człowieka renesansu — historyka, teoretyka muzyki i dyplomaty Marcina Kromera, a także barokowego poety Wacława Potockiego. Wnętrze tzw. turmy pod wieżą ratuszową nawiązuje do powstałej w XIX wieku legendy o bieckiej szkole katów i pracy rezydującego tam Mistrza Świętej Sprawiedliwości.
W Domu z Basztą — oddziale muzeum w renesansowej kamienicy przylegającej do potężnej średniowiecznej baszty — mieści się ekspozycja poświęcona historii aptekarstwa. We wnętrzach domu odtworzono dawną aptekę — nie tylko salę handlową, ale też piwnice i laboratorium — w której można poznać warsztat pracy XIX-wiecznego farmaceuty. Dom z Basztą to także idealne miejsce dla miłośników muzyki, znajduje się tu wystawa instrumentów muzycznych z okresu od XVIII do XX wieku (wśród eksponatów znajduje się zarówno ręcznie wykonana cytra, lira, jak i szafa grająca).

Opracowanie: Julia Czapla, Joanna Kotarba,
Licencja Creative Commons

Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0 Polska.

Fotografia: Marek Antoniusz Święch, arch. MIK (2012),
Licencja Creative Commons

Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0 Polska.

www.muzeum.biecz.pl

ul. Kromera 3,
38-340 Biecz


tel. 13 447 10 93
tel. 13 447 13 28
faks 13 447 19 50
strona muzeum

Godziny otwarcia

Dom z basztą  — październik — kwiecień
poniedziałek
nieczynne
wtorek  — niedziela
8.00 — 16.00
maj, czerwiec, wrzesień
poniedziałek
nieczynne
wtorek  — piątek
8.00 — 17.00
sobota  — niedziela
9.00 — 17.00
lipiec  — sierpień
poniedziałek
nieczynne
wtorek  — piątek
8.00 — 19.00
sobota  — niedziela
10.00 — 19.00

Ceny biletów

Kromerówka normalny 4 zł Kromerówka ulgowy 2 zł Dom z basztą normalny 8 zł Dom z basztą ulgowy 4 zł
Obiekty

Wachlarz kobiecy

Wachlarz, którego pierwotną funkcją użytkową było wachlowanie, w czasach nowożytnych został nobilitowany do synonimu dostojeństwa. W tym czasie stał się bardzo modnym elementem kobiecego stroju. Natomiast gestykulacja przy pomocy wachlarza stała się umownym szyfrem, służącym do porozumiewania się i flirtu na dworze, salonowej gry płci.

Dzwon Urban

Jeden z najstarszych zachowanych dzwonów w Polsce. Przetrwał prawie 600 lat w niezmienionej postaci, aż do lat 60. XX wieku, kiedy po jego pęknięciu omal go nie zniszczono nieumiejętnym spawaniem. Obecnie znajduje się w oddziale „Kromerówka” Muzeum Ziemi Bieckiej.

Ołtarzyk polowy

Tradycja wiąże ten ołtarzyk z odsieczą wiedeńską. Kiedy po zwycięstwie nad Turkami wojska Sobieskiego wracały do Rzeczypospolitej, w Bieczu zatrzymało się kilku wojaków. W podzięce za pokonanie pogan i wyjście cało z wojny, żołnierze zostawili w kościele w Bieczu ten polowy ołtarzyk.

Solid bizantyjski

Monety z wizerunkami cesarzy wybijano w okresie ich panowania. Prezentowany solid został wybity za rządów bizantyjskiego cesarza Marcjana (450–457 r. n.e.). Awers przedstawia popiersie cesarza w diademie w otoku z napisu; rewers — postać bogini zwycięstwa Nike, ujętą napisem.

Tron na monstrancję

Siedemnastowieczny tron na monstrancję wykonany w jednym z bieckich warsztatów snycerskich. Barokowy, architektoniczny.

Rzeźba „Chrystus Ukrzyżowany” z XIV wieku

Rzeźba przedstawia Chrystusa Ukrzyżowanego. Zbawiciel ma ciemne włosy opadające na ramiona, krótką brodę i wąsy. Całkowitemu zniszczeniu uległy ręce figury.

Rzeźba „Madonna Bolesna” z XV wieku

Matka Boska Bolesna należy do grupy figur powstałych pod wpływem warsztatu Mistrza Tryptyku Trójcy Świetej (tryptyk znajduje się w kaplicy Świetokrzyskiej przy katedrze wawelskiej, datowany na 1467 rok), aktywnie działajacego w Małopolsce w l. 60. i 70. XV w. Świadczy o tym typ twarzy bieckiej Matki Boskiej, który jest bliski fizjonomiom figur kobiecych tworzonym w warsztacie.

Rzeźba „Św. Anna” z XVI wieku

Renesansowa rzeźba przedstawia stojącą kobietę. W prawej dłoni, która nie zachowała się do dziś, przyciskała do piersi księgę, lewą podtrzymuje połę płaszcza.

Płyta renesansowa fundacji Mikołaja Ligęzy

Płyta fundacyjna Mikołaja Ligęzy znajdowała się pierwotnie nad bramą wjazdową do miasta Biecz. Mikołaj Ligęza z Bobrku (ok. 1530–1603) w roku 1561, dzięki małżeństwu z Elżbietą Jordanówną, uzyskał starostwo bieckie, natomiast w 1575 z rąk Jana Tarły województwo bieckie.

Zegar stojący kominkowy

Prezentowany zegar stołowy został wykonany z jasnozielonego malachitu. Przyjmuje formę sześcianu ujętego po bokach dwoma podstawami, ustawiony na czterech nóżkach w postaci mosiężnych kul.

Starodruk „De origine et rebus gestis polonorum libri XXX” (wydanie z mapą Grodeckiego) Marcina Kromera

Prezentowany starodruk to najpełniejsze wydanie jednego z najbardziej znanych dzieł Marcina Kromera, wydanego po raz pierwszy w 1555 w Bazylei. Jego polski tytuł brzmi: O pochodzeniu i czynach Polaków ksiąg trzydzieści, znany również jako O sprawach, dziejach i wszystkich innych potocznościach koronnych polskich (pierwszy polski przekład napisanego po łacinie dzieła ukazał się w 1611 roku). Wydanie eksponowane w Muzeum Ziemi Bieckiej jest uzupełnione o znaną mapę Polski Wacława Grodeckiego (vel Grodzieckiego), wydaną po raz pierwszy około 1562 roku w Bazylei.

Zegar szafkowy, podłogowy

Prezentowany obiekt to zegar szafkowy. Ustawiony na cokole zakończonym profilowaną listwą, dekorowanym intarsjowaną, ośmioramienną gwiazdą na ściance frontowej. Szafa z drzwiczkami dekorowanymi profilowaną płyciną w formie stojącego prostokąta zamkniętego łukiem półkolistym nadwieszonym, dekorowaną w polu dwiema intarsjowanymi, ośmioramiennymi gwiazdami.

Moździerz marmurowy

XVIII-wieczny moździerz wykonany z czerwonego marmuru, służący niegdyś do ucierania leczniczych maści.

Polifon

Instrument muzyczny w formie szafy grającej pochodzący z przełomu XIX i XX wieku. Jest rzeźbiony i ma oszklone drzwiczki. Wewnątrz szafy znajduje się mechanizm grający z płytą metalową.

Mieszadło bębnowe do ziół

Prezentowane mieszadło służyło do przygotowywania zestawów ziół na przeróżne dolegliwości. Do ogromnego miedzianego bębna wsypywano w odpowiednich proporcjach poszczególne zioła, a następnie, po ich dokładnym wymieszaniu uzyskiwano pożądane kombinacje ziół na przeróżne dolegliwości...

Prasa do tynktur

Prezentowana tu prasa służyła aptekarzom w Brzostku do przyrządzania zdrowotnych nalewek, zwanych (od łacińskiego słowa tinctura − nalewka) tynkturami. Bazą do ich przygotowania był zawsze alkohol, którym zalewano odpowiednie substancje, nie tylko owoce i zioła, ale także kwiaty, np. jaśminu, czarnego bzu, tarniny, głogu, znane również dziś. Cenione za właściwości zdrowotne, ale i smakowe, zajmowały ważne miejsce w domowych apteczkach, zwanych nie bez przyczyny „apteczkami przyjemnymi”.

Amfora alabastrowa

Prezentowana amfora służyła do przechowywania pachnideł. Na prostokątnej podstawie znajduje się okrągła stopa otoczona wieńcem, tuleja gładka.

Aptekarska waga techniczna z Eskulapem

Podstawę dla wagi tworzy drewniana skrzynka z trzema szufladkami, nakryta marmurowym blatem. Ramiona wagi są wykonane z kolorowego metalu i zawieszone na cynkalowym posążku przedstawiającym boga medycyny, Eskulapa.

Cytra

Pochodząca prawdopodobnie z Turcji pięknie zdobiona cytra z przełomu XVIII i XIX wieku. Ręczna robota artystyczna. Deska spodnia pudła rezonansowego wykonana jest z drzewa szpilkowego, klejona z trzech części, malowana na ciemny brąz. Boki fornirowane, wierzch pudła od brzegu do strunnika obciągnięty skórą pergaminową; prożki kościane.

Aptekarska waga techniczna z Hygieją

Na drewnianej skrzynce z trzema szufladkami nakrytej blatem wykonanym z białego marmuru znajduje się posążek z cynkalu. Przedstawia on boginię Hygieję z owiniętym wokół jej dłoni wężem, ubraną w antyczną togę.

Ostatnie komentarze:

Dodaj komentarz: