Muzeum zachęca do poznania dziejów Gorlic — od XVI wieku związanych z wydobyciem ropy naftowej, w XIX wieku kolebki europejskiego przemysłu naftowego. Oprócz historii eksploatacji płynnego złota, w Muzeum można poznać szczególnie ważny dla miasta okres I wojny światowej. Bitwa z wojskami rosyjskimi stoczona w tym miejscu w 1915 roku przez połączone siły austriacko–węgiersko–niemieckie zadecydowała o dalszych losach frontu wschodniego, dla miasta oznaczała jednak całkowite zniszczenie — po wycofaniu wojsk pozostało jedynie kilkadziesiąt domów. W Muzeum można zobaczyć między innymi makietę terenu bitwy oraz liczne pamiątki związane z tym wydarzeniem.
W XIX wieku na ulicach Gorlic zapłonęła pierwsza na świecie uliczna lampa naftowa — zapalił ją Ignacy Łukasiewicz. Wizyta w Muzeum to doskonała okazja, by poznać historię przemysłu naftowego w regionie. W odtworzonym fragmencie starej apteki można zobaczyć między innymi oryginalny alembik aptekarski używany przez Łukasiewicza do destylacji ropy. Znajduje się tu także kolekcja różnorodnych lamp naftowych — stołowych, górniczych i kolejarskich. Na wystawie prezentowane są produkty otrzymane z ropy naftowej w miejscowej rafinerii.

Opracowanie: Julia Czapla, Joanna Kotarba,
Licencja Creative Commons

Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0 Polska.

Fotografia: Marek Antoniusz Święch, arch. MIK (2014),
Licencja Creative Commons

Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0 Polska.

www.gorlice.pttk.pl

Zabytek Małopolskich Dni Dziedzictwa Kulturowego / XVI edycja 2014

ul. Wąska 7-9,
38-300 Gorlice


tel. 18 352 26 15
strona muzeum

Godziny otwarcia

kwiecień  — wrzesień
poniedziałek
nieczynne
wtorek  — piątek
9.00 — 16.00
sobota  — niedziela
10.00 — 15.00
październik  — marzec
poniedziałek
nieczynne
wtorek  — piątek
9.00 — 16.00
sobota  — niedziela
nieczynne

Ceny biletów

normalny 5 zł ulgowy 3 zł
Obiekty

Zwieńczenie kapliczki zbudowanej po potopie szwedzkim

Zwieńczenie z kapliczki wybudowanej w roku 1664 jako wotum wdzięczności za ocalenie życia podczas najazdu Szwedów. Owal otoczony stylizowanymi promieniami i wpisanymi w środek literami oraz datą powstania.

Tarcza herbowa miasta Gorlice

Owalna tarcza, która zdobiła wejście do magistratu miejskiego Gorlic od przełomu XIX i XX wieku. Tarcza ma liczne przestrzeliny, będące dobitnym świadectwem walk toczonych w mieście i jego okolicy przez 6 miesięcy, na przełomie 1914 i 1915 roku. Miasto znajdowało się wówczas na linii frontu. O ostatecznym wyswobodzeniu Gorlic z okupacji rosyjskiej zdecydowała bitwa pod Gorlicami, która została stoczona 2 maja 1915 roku.

Rękopis „Statut cechu szewskiego”

Statut cechu szewskiego przesznurowany u dołu paskiem pergaminowym. Jest to dokument prawny regulujący strukturę i zadania tegoż cechu na terenie miasta Gorlic. Został spisany w języku łacińskim. Istnienie statutu szewskiego w drugiej połowie XV wieku (1450 rok) świadczyło o wysokiej pozycji...

Starodruk „De origine et rebus gestis polonorum libri XXX” Marcina Kromera (wydanie z Bazylei)

Najstarsze wydanie dzieła na temat historii Polski autorstwa Marcina Kromera z Bazylei z 1555 roku. Nosi tytuł: De origine et rebus gestis polonorum, czyli O pochodzeniu i czynach Polaków. Drukowana księga autorstwa Kromera (po łacinie) ukazuje historyczny stan wiedzy szesnastowiecznego badacza oraz jest ciekawym źródłem z zakresu współczesnych kronikarzowi badań nad najdawniejszymi dziejami Polski. Należy jednak ten starodruk rozpatrywać tylko w kontekście historycznym, jako cenny zabytek. Mylne byłoby doszukiwanie się w nim merytorycznych i ścisłych informacji z zakresu historii naszego narodu.

Skrzynia na zboże

Prezentowana skrzynia, zdobiona motywami zygzaków i skośnej kratki, zamykana, służyła do przechowywania zboża. W ciekawy sposób ryzana. Rzemieślnik, który ją wykonał...

Rzeźba „Popiersie Marii Sobańskiej” Konstantego Laszczki

Popiersie Marii z hr. Skrzyńskich Sobańskiej utrzymane w stylu secesji, wykute zostało w karraryjskim marmurze. Obiekt jako mienie podworskie został przekazany do Muzeum Regionalnego w Gorlicach. Maria Sobańska pochodziła z hrabiowskiego, wpływowego rodu Skrzyńskich...

Rzeźba „Chrystus Frasobliwy”

Figurkę Chrystusa Frasobliwego wykonano z wapienia pińczowskiego pod koniec XVI wieku. Z tyłu rzeźby znajduje się wyryta data 1593. Pierwotnie umieszczona była w kapliczce w Gorlicach, na skrzyżowaniu ważnych, handlowych dróg. W tej właśnie kapliczce w 1854 roku zapłonęła pierwsza na świecie...

Rękopis „Przywilej dla wsi Gródek i Kąclowa”

Przywilej wydany dla dwóch wsi pobliskich Gorlicom. Dokument został spisany po łacinie, na pergaminie. Przywilej historycy definiują jako dokument wydany przez monarchę określonej grupie, stanowi czy, jak w przypadku Gródka i Kąclowej, konkretnej miejscowości.

Plakieta Pamiątkowa „Pustki”

Plakieta pamiątkowa wybita dla upamiętnienia bitwy pod Gorlicami, przedstawiająca atak na wzgórze Pustki k/Gorlic, na którym toczyły się zacięte walki 2 maja 1915 roku w czasie operacji gorlickiej. Dla upamiętnienia zwycięstwa wojsk państw centralnych w bitwie pod Gorlicami 2 maja 1915 roku, wykonano dwie mosiężne plakiety o tematyce batalistycznej.

Plakieta pamiątkowa „Moździerz 30,5 cm Škoda”

Plakieta pamiątkowa będąca zarazem popielniczką, wybita dla upamiętnienia bitwy pod Gorlicami, przedstawia moździerz 30,5 cm, biorący udział w bitwie pod Gorlicami. Dla upamiętnienia zwycięstwa wojsk państw centralnych w bitwie pod Gorlicami, które miało miejsce 2 maja 1915 roku, wykonano dwie mosiężne plakiety o tematyce batalistycznej.

Pamiątkowa łuska wykonana z pocisku artyleryjskiego

Łuska pocisku artyleryjskiego grawerowana i stylizowana na wazon to charakterystyczny element tzw. sztuki okopowej. Takie elementy, niekoniecznie o funkcji użytkowej, wykonywali żołnierze o uzdolnieniach artystycznych dla siebie lub na zamówienie. Często przedmioty tego typu...

Obraz „Kopanki naftowe w Lipinkach” Tadeusza Rybkowskiego

Obraz olejny Kopanki naftowe w Lipinkach Tadeusza Rybkowskiego został namalowany w 1894 roku. Pierwotnie wisiał w dworze Byszewskich w Lipinkach — miejscowości bogatej w złoża ropy naftowej i znanej z jej eksploatacji oraz przetwórstwa...

Lampa naftowa, stołowa

Kiedy Ignacy Łukasiewicz wydestylował naftę i współuczestniczył w skonstruowaniu oświetlanej nią lampy, zrewolucjonizował w istotny sposób dotychczasowy styl i komfort życia. Pod wpływem jego wynalazku pojawiły się lampy o różnym przeznaczeniu, sposobie montowania oraz zdobnictwie.

Skrzypce „polskie”

Skrzypce tak zwane polskie. Nie zachował się ich oryginalny smyczek. Skrzypce zostały wykonane przez Antoniego Hybla z pobliskiej Gorlicom miejscowości Ropa. Ówczesna prasa, w 1925 roku, tak pisała o instrumencie: „przez ten wynalazek nastąpiła zupełna reforma w budowie skrzypiec...

Chusta czepcowa z Pogórza Gorlickiego

Kiedy używano takich chust? W dni świąteczne oraz w czasie innych, niekoniecznie kościelnych uroczystości. Czepiec upinany był z dużej, muślinowej lub tiulowej chusty, na bokach ozdobionej haftem. Dominującym motywem owych haftów była bogata ornamentyka roślinna, przeważnie kwiatowa. Chusty czepcowe zawsze były białe.

Aparat destylacyjny Ignacego Łukasiewicza

Prezentowany aparat to chluba gorlickiej kolekcji. Za jego pomocą udało się Ignacemu Łukasiewiczowi uzyskać naftę, która — zastosowana następnie w lampach — pozwoliła oświetlić nie tylko wnętrza mieszkalne, ale także ulice. Po raz pierwszy na świecie uliczna lampa naftowa zapłonęła właśnie w...