Muzeum Historyczne Miasta Krakowa

Muzeum Historyczne Miasta Krakowa przedstawia dziedzictwo przeszłości Krakowa, koncentrując się na ukazaniu wszystkich aspektów jego złożonej i długiej historii. Powstałe w 1899 roku z inicjatywy radnych Krakowa, prezentuje dzieje miasta od jego prapoczątków, poprzez średniowieczne lokacje, czasy staropolskie, okres zaborów i autonomii, II wojny światowej, po PRL, a także działalność społeczną, zawodową i artystyczną oraz życie codzienne jego mieszkańców.
Trzy oddziały Muzeum: Ulica Pomorska, Apteka pod Orłem i Fabryka Emalia Oskara Schindlera tworzą Trasę Pamięci, na którą składają się trzy wystawy — trzy dopełniające się narracje: Krakowianie wobec terroru 193919451956 (w Ulicy Pomorskiej), Apteka Tadeusza Pankiewicza w getcie krakowskim (w Aptece pod Orłem) i Kraków  czas okupacji 19391945 (w dawnym budynku administracyjnym Fabryki Emalia Oskara Schindlera).

Eksponaty Muzeum są prezentowane w czternastu oddziałach tematycznych:
Pałac Krzysztofory (Rynek Główny 35) — historia miasta, wystawy czasowe
Rynek Podziemny — multimedialne widowisko archeologiczne Śladem europejskiej tożsamości Krakowa
Średniowieczne budownictwo miejskie — Wieża Ratuszowa, fortyfikacje miasta z bramą Floriańską i trzema przyległymi do niej basztami oraz Barbakanem
Kamienica Hipolitów (Plac Mariacki 3) — wnętrza mieszczańskie XVII–XIX w.
Stara Synagoga (ul. Szeroka 24) — najcenniejsze zabytki muzealnej kolekcji judaików
Fabryka Emalia Oskara Schindlera — ekspozycja Kraków  czas okupacji 19391945
Ulica Pomorska — wystawa Krakowianie wobec terroru 193919451956
Apteka pod Orłem — wystawa Apteka Tadeusza Pankiewicza w getcie krakowskim poświęcona zagładzie Żydów i funkcjonowaniu getta krakowskiego
Oddział „Celestat (ul. Lubicz 16) — historia jednego z najstarszych bractw kurkowych w Europie
Dzieje Nowej Huty (os. Słoneczne 16) — historia i zabytki dzielnicy
Dom Zwierzyniecki (ul. Królowej Jadwigi 41) — siedziba Zwierzynieckiego Salonu Artystycznego
Dom pod Krzyżem (ul. Szpitalna 21) — Oddział Teatralny im. Stanisława Wyspiańskiego

Opracowanie: Julia Czapla, Joanna Kotarba,
Licencja Creative Commons

Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0 Polska.

Fotografia: Wojciech Szczekan, arch. MIK (2015),
Licencja Creative Commons

Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0 Polska.

www.mhk.pl

Rynek Główny 35,
31-011 Kraków


tel. 12 619 23 00
tel. 12 619 23 02
faks 12 422 32 64
strona muzeum

Godziny otwarcia

Pałac Krzysztofory — wystawa stała
wtorek  — niedziela
10.00 — 17.30

Ceny biletów

Pałac Krzysztofory — wystawa stała normalny 12 zł ulgowy 8 zł rodzinny 24 zł grupowy normalny 8 zł grupowy ulgowy 6 zł wtorek — wstęp wolny

Strój Lajkonika według projektu Stanisława Wyspiańskiego

Zaprojektowany przez Stanisława Wyspiańskiego w 1904 roku strój Lajkonika, zwanego też Konikiem Zwierzynieckim, można było oglądać na ulicach Krakowa do 1963 roku. Obecnie używany w czasie dorocznych harców Lajkonika kostium jest wierną kopią oglądanego eksponatu.

Srebrny kur Krakowskiego Bractwa Kurkowego

Srebrny kur Krakowskiego Bractwa Kurkowego to jeden z najcenniejszych zabytków Muzeum Historycznego Miasta Krakowa. Wybitne dzieło złotnicze renesansowego Krakowa. Niestety nie znamy ani artysty, ani pracowni złotniczej, która rzeźbę ptaka wykonała. Nieliczne z bractw kurkowych mogą się poszczycić...

Fotografia „Tadeusz Pankiewicz w towarzystwie czterech osób w pokoju dyżurnym”

W centrum na ciemnym skórzanym fotelu siedzi dr Roman Glassner; z lewej na oparciu fotela — Helena Krywaniuk, opierająca się o stojącą za nią Aurelię Danek. Z prawej na oparciu przysiadł dr Leon Steinberg. W głębi za fotelem stoi Tadeusz Pankiewicz. W getcie nie wolno było mieszkać żadnemu „aryjczykowi”, Pankiewicz jako jedyny miał prawo stałego w nim przebywania i mieszkał w pokoju dyżurnym przy aptece. Wspólnie ze swymi pracownicami: Ireną Droździkowską, Aurelią Danek-Czortową i Heleną Krywaniuk nieśli pomoc uwięzionym w getcie mieszkańcom.

Rysunek sceny ze sztuki „Wielopole, Wielopole” autorstwa Tadeusza Kantora

Bezcenny rysunek prezentuje projekt sceny: „Właściwa obsługa wynalazku Pana Daguerre’a: po wojskowemu” z I aktu sztuki Wielopole, Wielopole w reżyserii Tadeusza Kantora. Kompozycja została wykonana tuszem i kredką oraz umieszczona w czarnym tekturowym passe-partout. Kontur postaci kobiety fotografa zaznaczono czarnym tuszem. Kobieta jest pochłonięta czynnością fotografowania/strzelania.

Fotografia „Teatr Ludowy” Henryka Hermanowicza

Czarno-biała fotografia przedstawia budynek Teatru Ludowego w Krakowie-Nowej Hucie od strony wejścia głównego od ul. Władimira Majakowskiego (obecnie ul. Obrońców Krzyża).

Kopia obrazu „Shylock i Jessica” Maurycego Gottlieba wykonana przez Marcina Gottlieba

Prezentowany obraz jest kopią obrazu Maurycego Gottlieba (1856—1879), wykonaną 8 lat po śmierci artysty przez jego młodszego brata, Marcina Gottlieba (1867—1936). Oryginał powstał w Monachium w 1876 roku jako praca szkolna, namalowana pod kierunkiem prof. Carla Piloty’ego, który podsunął artyście temat.

Makieta dekoracji do aktu I „Legendy II” Stanisława Wyspiańskiego

Makieta ta jest jednym z najcenniejszych obiektów w zbiorach MHK związanych z działalnością scenograficzną Stanisława Wyspiańskiego. Jako doświadczony praktyk teatralny, inscenizator swoich dramatów, Wyspiański wykonywał szkice scenograficzne...

Kostium aktorki Jadwigi Mrozowskiej do roli Lady Makbet

Jadwiga Mrozowska zamówiła ten kostium z myślą o swojej roli w Makbecie Williama Shakespeare’a podczas jej gościnnych występów w Teatrze im. Juliusza Słowackiego w Krakowie. Aktorka wystąpiła w tym dramacie 4 stycznia 1913 roku. Premiera przedstawienia odbyła się dwa lata wcześniej, 30 grudnia 1911 roku, a spektakl wyreżyserował Maksymilian Węgrzyn. Kostium do roli Lady Makbet został zaprojektowany i wykonany specjalnie dla Mrozowskiej przez znanego mediolańskiego rysownika i projektanta teatralnego Luigiego Sapellego, pseudonim Caramba. Niezmiernie interesujące jest, że Luigi Sapelli Caramba był także założycielem i właścicielem słynnej firmy Art House Caramba, szyjącej kostiumy dla najważniejszych teatrów, takich jak La Scala w Mediolanie, La Fenice w Wenecji, Teatro Regio w Turynie czy Metropolitan Opera w Nowym Jorku.

Lalka z szopki kabaretu „Zielony Balonik” przedstawiająca Jacka Malczewskiego, autorstwa Ludwika Pugeta

Zabawna kukiełka przedstawiająca Jacka Malczewskiego w karykaturalnej postaci pod imieniem Jacka Symbolewskiego trafiła do zbiorów Muzeum Historycznego Miasta Krakowa drogą zakupu w roku 1962. Jest cenną pamiątką związaną z młodopolskim kabaretem „Zielony Balonik” działającym w latach 1905—1912 w Krakowie przy ul. Floriańskiej w Cukierni Lwowskiej Jana Apolinarego Michalika zwanej „Jamą Michalika”. Lalka pochodzi ze słynnej szopki z 1911 roku, wystawionej w wyremontowanej cukierni Michalika, który powierzył dekorację jej wnętrza Karolowi Fryczowi.

Obraz „Portret Teofila Trzcińskiego” Stanisława Ignacego Witkiewicza

Portret Teofila Trzcińskiego (1878—1952), reżysera, dyrektora Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie w latach 1918—1926 i 1929—1932, został wykonany przez Stanisława Ignacego Witkiewicza (Witkacego) w 1920 roku. To jeden z trzech portretów Trzcińskiego namalowanych w tym czasie przez Witkacego.

Rękopis „Diwrej Dawid” Dawida ben Jakuba

Praca na temat obliczania kalendarza żydowskiego. We wstępie autor pisze, że wiedza o kalendarzu żydowskim jest rozproszona w pismach riszonim i acharonim (uczonych średniowiecznych i późniejszych) i z pokolenia na pokolenie zanika z powodu małej liczby tych, którzy ją...

Medal „Sprawiedliwy wśród Narodów Świata” dla Tadeusza Pankiewicza

Oryginał medalu nadanego Tadeuszowi Pankiewiczowi (21.11.1908—5.1.1993) przez izraelski Instytut Pamięci Narodowej Yad Vashem 15 września 1983 roku znajduje się w sanktuarium w Częstochowie, złożony tam w ofierze po śmierci Pankiewicza przez wdowę po nim. Niniejszy medal jest drugim egzemplarzem (duplikatem).

Tarcza na Torę

Tarcza (tas) jest jednym z elementów rytualnego „ubioru” synagogalnego zwoju Tory (klej kodesz). Prostokątna, zamknięta łukiem trójlistnym, z postaciami Mojżesza (z lewej) i Aarona (z prawej) i tablicami Dekalogu pośrodku, z wyrytymi na nich po hebrajsku pierwszymi słowami przykazań.

Lambrekin

Wydłużony prostokąt z bordowego aksamitu złożony z trzech zszytych prostokątów: największego w środku, pokrytego haftem, oraz dwóch mniejszych doszytych po bokach, niehaftowanych. Dekoracja w srebrnym i złotawym odcieniu wypełnia powierzchnię środkowego prostokąta: korona flankowana...

Fotografia „Personel apteki »Pod Orłem« Tadeusza Pankiewicza”

Zdjęcie wykonane w 1942 lub 1943 roku, w trakcie funkcjonowania w Podgórzu getta krakowskiego, przedstawia Tadeusza Pankiewicza w otoczeniu swoich pracownic: Heleny Krywaniuk (w głębi), Aurelii Danek (w środku) i Ireny Droździkowskiej, które, w przeciwieństwie do szefa, nie pozostawały na noc w dzielnicy zamkniętej. Fotografia ukazuje też wnętrze apteki, typową ladę z wagą apteczną, w tle szafki z medykamentami, co wskazuje na wykonanie jej przez osobę stojącą w drzwiach frontowych budynku.

Fragmenty pomnika Grunwaldzkiego zburzonego przez Niemców

Pomnik Grunwaldzki odsłonięto w Krakowie 15 lipca 1910 roku, w 500. rocznicę sławnej bitwy z krzyżakami. Monument był fundacją Ignacego Jana Paderewskiego. W czasie II wojny światowej został przez Niemców zburzony już w listopadzie 1939 roku.

Fragmenty pomnika Adama Mickiewicza zburzonego przez Niemców

Dwa niepozorne fragmenty brązowej rzeźby: fragment dłoni i ramienia, są elementami jednego z najważniejszych XIX-wiecznych pomników w Krakowie — monumentu upamiętniającego postać narodowego wieszcza Adama Mickiewicza. Pomnik, wzniesiony w 1898 roku przez rzeźbiarza Teodora Rygiera, w 1940 roku jako symbol polskości został zniszczony przez niemieckiego okupanta.

Mapa na ścianie gabinetu Oskara Schindlera

Gabinet Schindlera w budynku administracyjnym Deutsche Emailwarenfabrik (DEF) znajdował się na II piętrze, dokładnie nad bramą fabryczną. Wejście do gabinetu prowadziło przez sekretariat, w którym zachował się ozdobny detal architektoniczny w suficie — miejsce na lampę plafonową. W samym gabinecie oprócz mapy zachowały się ozdobne woluty pod sufitem, jedna nad mapą, druga na przeciwległym krańcu sali. Są to jedyne autentyczne elementy wystroju gabinetu, które dotrwały do naszych czasów. Niestety nie zachowały się fotografie, które udokumentowałyby jego pierwotny wygląd.

Napisy na ścianach w celach dawnego więzienia gestapo przy ulicy Pomorskiej

W okresie II wojny światowej budynek na rogu ulic Królewskiej i Pomorskiej, w którym obecnie miesci się oddział MHK „Ulica Pomorska”, został zajęty przez Niemców, a pomieszczenia przekształcono w cele podręcznego aresztu...

Mównica sądowa z więzienia św. Michała w Krakowie

Oddział Muzeum Historycznego Miasta Krakowa „Ulica Pomorska” zajmuje się historią powojenną Polski do roku 1956. Okres ten to czas walki sił komunistycznych z byłymi żołnierzami Armii Krajowej, pracownikami cywilnymi Polskiego Państwa Podziemnego oraz Zrzeszeniem WiN...

Ostatnie komentarze:

Dodaj komentarz: