Blog

Skarby z Muzeum Archeologicznego w Krakowie

Proces digitalizacji w Muzeum Archeologicznym w Krakowie, fot. S. Woźniak, 2018

Czym jest skarb dla archeologa? Bardzo rzadko – stosem złotych monet. Zazwyczaj to niepozorne i nieefektowne, mocno uszkodzone przedmioty, na podstawie których można określić czas ich stosowania i moment ich ukrycia w depozycie (czyli najczęściej miejscu chowania zmarłych). Wieloletnie, wnikliwe badania, skrupulatne opisywanie stanowisk, określanie datowania, przypadkowe odkrycia, weryfikowanie prób fałszerstwa to część pracy archeologów. Ich działania pomagają nam zrozumieć odległe czasy i cywilizacje. Niektórzy marzą o przeżyciu przygody na miarę Indiany Jonesa i odkryciu drogocennego artefaktu, który zapewni im sławę. Archeolodzy poszukują skarbów i gromadzą je nie dla wzbogacenia własnych kolekcji, ale między innymi po to, by zachować pozostałości dziedzictwa kulturowego i prezentować je w muzeach. A my dzięki odwzorowaniom cyfrowym udostępniamy je Państwu na portalu! Po raz trzeci mamy możliwość współpracy z Muzeum Archeologicznym w Krakowie podczas prac digitalizacyjnych.

Abaja męska, Muzeum Archeologiczne w Krakowie, fot. Sebastian Woźniak, 2018

Na portalu Wirtualne Muzea Małopolski pojawi się ponad 100 obiektów reprezentujących różne epoki i działy muzealne. Już niebawem zainteresowani odbiorcy będą mogli obejrzeć w sieci trójwymiarowe modele obiektów wybranych przez muzealnych kustoszy. Między innymi: figurkę glinianą będącą najstarszą na ziemiach polskich próbą sportretowania kobiety, paciorek wykonany z kolorowej pasty szklanej przedstawiający wizerunki czterech różnych twarzy ludzkich, doskonale zachowane ornamentowane nożyce, figurki Ozyrysa, grzechotki, amulety, biżuterię z Zawady Lanckorońskiej, Babę Połowiecką oraz abaję męską, która jest rzadkim przykładem kolekcji islamskich strojów w polskich zbiorach muzealnych. Sporym wyzwaniem digitalizacyjnym, ze względu na rozmiar, jest łódź – dłubanka, wydobyta przypadkiem na terenie żwirowni.

W ramach projektu zdigitalizujemy także dwa obiekty z kolekcji Państwowej Akademii Nauk. Jednym z nich jest Waza z Bronocic z rysunkiem interpretowanym jako najstarszy znany dowód używania pojazdu kołowego. Pojawi się także wątek „kryminalny” w sztuce, czyli historia związana z fałszerstwem. W połowie XIX wieku upozorowano odkrycie w wielkopolskiej wsi Mikorzyn, wówczas w prowincji poznańskiej Królestwa Pruskiego, tajemniczych kamieni mikorzyńskich. Po rozpowszechnieniu wiadomości o „znaleziskach” trwały spory naukowe i ideologiczne. Rozmawiano o wieku oraz znaczeniu rytów. Przypuszczano, że kamienie są śladem pogańskich czasów Słowiańszczyzny…
„Wydobywanie historii”
Muzeum Archeologiczne może stać się kapsułą czasu, która przeniesie nas do odległego świata, umożliwiając jednocześnie poznanie etapów rozwoju cywilizacji. Muzea są jednym z najważniejszych ośrodków, dzięki którym historycy mogą zarysować i odkryć historię oraz kulturę ludzi. Pozostaje pytanie, w jaki sposób tworzymy narracje o przeszłości? Z jakiej perspektywy opowiadamy o innych kulturach?
Coraz częściej mówi się o historii powstania kolekcji największych światowych muzeów, takich jak British Museum w Londynie czy Louvre w Paryżu, które dziś określa się jako przedstawiające „dziedzictwo całego świata”.

 

Poszukiwacze skarbów

Co skłania ludzi do obsesyjnego poszukiwania skarbów? Jednym z najbardziej znanych i jednocześnie kontrowersyjnych „poszukiwaczy skarbów” był Heinrich Schliemann. W 1864 roku Schliemann, będąc u szczytu kariery zawodowej, postanowił zrealizować swoje marzenia i wyruszył w trwającą 2 lata podróż dookoła świata. W 1871 roku rozpoczął wykopaliska w okolicach wioski Hissarlik i w 1873 roku odkrył „skarb Priama”, co – według niego – było potwierdzeniem lokalizacji Troi. W 1874 roku Schliemann rozpoczął wykopaliska w Mykenach i odsłonił grobowce królewskie, sądząc, że należały do króla Agamemnona i jego towarzyszy. Niestety nie zwracał uwagi na warstwy archeologiczne i jego metody zniszczyły znaczną część Troi. Do momentu profesjonalizacji archeologii wiele zabytków zostało skradzionych lub zrujnowanych poprzez działania archeologów-amatorów.

 
Schliemann i Wilhelm Dörpfeld przy Lwiej Bramie w Mykenach podczas wykopalisk. Źródło: Wikipedia, domena publiczna   O tym, że szaleni badacze mogą ciągle inspirować, świadczy projekt współczesnych artystów Huberta Gromnego i Xaverego Wolskiego, którzy osnuli swoją pracę wokół postaci dr Janusza „Johnego” Bzibziaka. Dr Bzibziak wyrusza w pełną przygód wyprawę śladem artefaktów związanych z korzeniami Słowian. Wstępuje w głąb wulkanu. Instalacja powstała we współpracy z Muzeum Archeologicznym.   Hubert Gromny, Xavery Wolski, Crystal Skulls Are Modern Fakes? Adventure Movie, Galeria Sztuki Współczesnej Bunkier Sztuki, CC BY 4.0 Uznanie autorstwa 4.0


O dacie publikacji obiektów z Muzeum Archeologicznego w Krakowie będziemy informować na blogu, a tymczasem polecamy film o podróży bohatera rozpoczynający się cytatem Adama Mickiewicza „Czucie i wiara silniej mówi do mnie niż mędrca szkiełko i oko” http://muzea.malopolska.pl/obiekty/-/a/14653590/14665028!


Źródła:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Heinrich_Schliemann
https://graecomuse.wordpress.com/2013/02/27/archaeological-beginnings/
http://archeo.edu.pl/biografia2017/2014/11/19/archeolodzy-kolonizujacy-i-skolonizowani/

Comments
Trackback URL:

Recent comments