Ścieżka kreatywna
Facebook Google Plus
 
 
Co ma piernik do wiatraka i dlaczego to jest ważne? Czy chcesz mieć więcej pomysłów? Czy szukasz ćwiczeń na kreatywność?

Dlaczego na WMM?
Niektórzy mówią, że żyjemy w czasach gospodarki wiedzy i kreatywności. Inni, że daliśmy się zamknąć w żelaznej klatce twórczości. WMM pokazują, że kreatywność w żadnym wypadku nie jest wynalazkiem niedawnym. Poza budzącymi podziw dziełami artystycznymi, wiele eksponatów prezentowanych w WMM stanowi rezultat twórczych odpowiedzi na braki (na przykład drewniany rowerek). Znajdziemy innowacyjne narzędzia i budzące podziw urządzenia techniczne. Muzea mają naprawdę dobre zasoby do inspiracji! Ponadto — chyba nie ma złego pretekstu do ćwiczenia kreatywności.

Po co?
Aby znajdować nieoczywiste rozwiązania i lepiej radzić sobie w codziennym życiu. Aby nie nudzić się w drodze na wycieczkę. Bo to, co niestandardowe, często jest bardziej intrygujące.

Jak?
Szukając analogii, wymyślając nowe zastosowania, bawiąc się słowami, zmieniając szczegóły albo skalę, znajdując nowe zainteresowania i otwierając się na nieoczywiste tematy…

„Zielnik” Szymona Syreniusza / „Zielnik mchów tatrzańskich” Tytusa Chałubińskiego

To jest ćwiczenie językowe. Gry i zabawy słowne: nadawanie nazw, słowotwórstwo czy kalambury, wzbogacają zasób słów i rozwijają umiejętność precyzyjnego wyrażania się.
Zabawa w nadawanie tytułów może Ci się przydać, kiedy… szukasz dobrego tytułu. Możesz wykorzystać to ćwiczenie, jeśli chcesz znaleźć dobry tytuł dla pracy pisemnej, obrazu czy artykułu. Uwolnienie myśli i zajęcie ich czymś abstrakcyjnym sprawi, że pomysły przyjdą same.

„Zielnik” Szymona Syreniusza / „Zielnik mchów tatrzańskich” Tytusa Chałubińskiego

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie językowe. Gry i zabawy słowne: nadawanie nazw, słowotwórstwo czy kalambury, wzbogacają zasób słów i rozwijają umiejętność precyzyjnego wyrażania się.

Opis zadania: Dzieło zawiera opisy 765 roślin leczniczych wraz z ich zastosowaniem. Oprócz przepisów na leki można w nim znaleźć również przepisy na potrawy, sposoby zwalczania szkodników, leczenia bydła domowego itd., a także dawne ludowe zwyczaje i obrzędy związane z roślinami. Wybierz ilustracje trzech roślin z zielnika. Wyobraź sobie, że jesteś ich odkrywcą i możesz nadać im własne nazwy. Jak je nazwiesz? Nadaj tym nazwom charakter. Może niektóre z tych roślin są trujące, a inne lecznicze, jedne pięknie pachną, a inne będą przydatne w kuchni? Postaraj się, żeby nazwy odpowiadały zastosowaniom tych roślin.

Podsumowanie: Zabawa w nadawanie tytułów może ci się przydać, kiedy… szukasz dobrego tytułu. Możesz wykorzystać to ćwiczenie, jeśli chcesz znaleźć dobry tytuł dla pracy pisemnej, obrazu czy artykułu. Uwolnienie myśli i zajęcie ich czymś abstrakcyjnym sprawi, że pomysły przyjdą same.

Fotografia „Okolice Krakowa, wiejska scena rodzajowa” Tadeusza Rzący

 

To jest ćwiczenie językowe. Gry i zabawy słowne: nadawanie nazw, słowotwórstwo czy kalambury, wzbogacają zasób słów i rozwijają umiejętność precyzyjnego wyrażania się.
Zabawa w nadawanie tytułów może ci się przydać, kiedy… szukasz dobrego tytułu. Możesz wykorzystać to ćwiczenie, jeśli chcesz znaleźć dobry tytuł dla pracy pisemnej, obrazu czy artykułu. Uwolnienie myśli i zajęcie ich czymś abstrakcyjnym sprawi, że pomysły przyjdą same.

Fotografia „Okolice Krakowa, wiejska scena rodzajowa” Tadeusza Rzący

Karta eksponatu

Typ zadania: Ćwiczenia To jest ćwiczenie narracyjne (wymyślanie historii, dopisywanie dialogów, dalsze losy czegoś/kogoś, tworzenie postaci...).

Opis zadania: Barwne fotografie Tadeusza Rzący (autochromy) przedstawiają często wiejskie sceny rodzajowe. Jest to dobry przykład młodopolskiej chłopomanii. Przedstawiona na tej fotografii scena jest pozowana, na dodatek jej bohaterkami są modelki z miasta (między innymi żona artysty). Spójrz na tę fotografię i potraktuj ją jak scenę z filmu lub serialu obyczajowego. Zastanów się, co myślą czy mówią znajdujące się na niej osoby. Kto bierze udział w tej scenie? Czy możesz sobie wyobrazić, co stało się przed chwilą, a także co stanie się zaraz? Możesz wydrukować to zdjęcie i dorysować dymki z tekstami.

Podsumowanie: To ćwiczenie jest przydatne jako inspiracja przy wymyślaniu historii i tworzeniu postaci, ale też kiedy na przykład chcesz zinterpretować dzieło sztuki.

Kajak księdza Karola Wojtyły

To jest ćwiczenie aktywizujące. Zrobienie czegoś, małej rzeczy lub większego dzieła, odbycie spaceru albo trening to niezbędny przerywnik w pracy umysłowej — może uruchamiać nasze ukryte potencjały wobec jakiegoś problemu, ale też pozwala spojrzeć na sprawy z dystansu.

Kajak księdza Karola Wojtyły

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie aktywizujące. Zrobienie czegoś, małej rzeczy lub większego dzieła, odbycie spaceru albo trening to niezbędny przerywnik w pracy umysłowej — może uruchamiać nasze ukryte potencjały wobec jakiegoś problemu, ale też pozwala spojrzeć na sprawy z dystansu.

Opis zadania: Bogata biografia sportowa Jana Pawła II, na równi z licznymi pielgrzymkami i wystąpieniami publicznymi, czyniła jego pontyfikat wyjątkowym. Jaki sport chciałeś zawsze uprawiać? Przygotuj listę aktywności fizycznych, które mógłbyś prowadzić... Może to jest właśnie ten moment!? Nie czekaj, poszukaj TERAZ możliwości realizacji tego zamierzenia. Postaw sobie cel, zaplanuj jego realizację i przystąp do działania!

Podsumowanie: Ruch fizyczny i przebywanie na świeżym powietrzu pozwalają się dotlenić i poprawiają nastrój. To wpływa na sprawne funkcjonowanie mózgu i kreatywność!

Widły drewniane

To jest ćwiczenie na wymyślanie nowych zastosowań znanych rzeczy. Dzięki takim ćwiczeniom można się uwolnić od schematów myślowych i modeli mentalnych. To wspiera myślenie innowacyjne.

Widły drewniane

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie na wymyślanie nowych zastosowań znanych rzeczy. Dzięki takim ćwiczeniom można się uwolnić od schematów myślowych i modeli mentalnych. To wspiera myślenie innowacyjne.

Opis zadania: Widły to jedno z podstawowych narzędzi pracy w gospodarstwie. Przydają się w czasie żniw, ale i w codziennych pracach w obejściu. Przez wieki spełniały także funkcje... obronne (z braku innego oręża były używane do walki). Widły to dobry przykład urządzenia wielofunkcyjnego. Wypisz jak najwięcej zastosowań wideł. Jak można używać ich współcześnie? Do czego przydałyby się teraz tobie? Nie zniechęcaj się, jeśli na początku będą przychodzić ci do głowy pomysły, z których nie jesteś zadowolony. Wypisz ich jak najwięcej. Najlepsze są te sensowne, ale nieoczywiste...

Podsumowanie: Poszukiwanie nieoczywistych zastosowań dla prostych/znanych narzędzi może doprowadzić do powstania dobrych pomysłów na innowacje. Klasycznym zadaniem tego typu jest poszukiwanie możliwych zastosowań dla spinacza biurowego.

Odznaka Obserwatora (Nawigatora)

To jest ćwiczenie na empatię i introspekcję. Zrozumienie uczuć innych ludzi i własnych sprzyja tworzeniu klarownego i adekwatnego obrazu świata. To daje podstawę do tworzenia trafionych innowacji.

Odznaka Obserwatora (Nawigatora)

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie na empatię i introspekcję. Zrozumienie uczuć innych ludzi i własnych sprzyja tworzeniu klarownego i adekwatnego obrazu świata. To daje podstawę do tworzenia trafionych innowacji.

Opis zadania: Odznaka Obserwatora (Nawigatora) należy do mundurowych odznak specjalności lotniczych noszonych przez pilotów i innych członków personelu lotniczego. Zazwyczaj takie odznaki były wykonywanie z brązu. Znajdująca się w zasobach WMM złota odznaka była przyznawana tylko najlepszym z najlepszych absolwentom „Szkoły Orląt” w Dęblinie. Narysuj odznakę, jaką przyznałbyś sobie w nagrodę za dzisiejszy/wczorajszy dzień. W czym byłeś najlepszy? Za co należy ci się nagroda? Znajdź przynajmniej jedną taką rzecz — na pewno się uda! Teraz nadaj nazwę swojej odznace, a sobie odpowiedni tytuł: kawaler/dama orderu... Możesz uścisnąć sobie rękę.

Podsumowanie: Ten, kto dobrze zna swój potencjał, może go wykorzystać lepiej niż ten, kto musi zdać się na dobrą ocenę innych ludzi. To ćwiczenie może być sposobem na zauważenie i przemyślenie swoich mocnych stron.

Rzeźba „Św. Mikołaj”

To jest ćwiczenie na empatię i introspekcję. Zrozumienie uczuć innych ludzi i własnych sprzyja tworzeniu klarownego i adekwatnego obrazu świata. To daje podstawę do tworzenia trafionych innowacji.

Rzeźba „Św. Mikołaj”

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie na empatię i introspekcję. Zrozumienie uczuć innych ludzi i własnych sprzyja tworzeniu klarownego i adekwatnego obrazu świata. To daje podstawę do tworzenia trafionych innowacji.

Opis zadania: Według tradycji, święty Mikołaj z Mirry otrzymał w spadku po bogatych rodzicach znaczny majątek, którym chętnie dzielił się z ubogimi. Zachowały się przekazy o trzech niesprawiedliwie uwięzionych oficerach uwolnionych za jego wstawiennictwem czy opowieść o trzech ubogich pannach wydanych za mąż dzięki posagom, których święty dyskretnie im dostarczył. Pomyśl, że masz fortunę do wydania na pomaganie. Komu i jak pomógłbyś w pierwszej kolejności? A teraz zastanów się, co dla tych osób możesz zrobić już teraz, dysponując środkami, jakie posiadasz? Wymyśl trzy realne sposoby pomagania innym i postanów, który z nich zrealizujesz jako pierwszy (i kiedy).

Podsumowanie: Altruizm, oprócz tego, że jest pożyteczny dla społeczeństwa, jest też ważny dla samego altruisty. Pomaganie innym sprawia, że odczuwamy wpływ na rzeczywistość i jesteśmy bardziej optymistyczni. Pozytywne myślenie i poczucie sprawczości to ważne elementy postawy kreatywnej.

Żołna

To jest ćwiczenie na wizualizację. Wizualizacja to jedna z technik relaksacyjnych. Poprzez wizualizację można oderwać się na chwilę od „tu i teraz”, co pozwala inaczej spojrzeć na bieżące zadania i problemy.

Żołna

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie na wizualizację. Wizualizacja to jedna z technik relaksacyjnych. Poprzez wizualizację można oderwać się na chwilę od „tu i teraz”, co pozwala inaczej spojrzeć na bieżące zadania i problemy.

Opis zadania: Żołna należy do najbardziej egzotycznych i ciepłolubnych ptaków występujących w naszym kraju. Jest też najbardziej kolorowym ptakiem w Polsce. Inne ptaki z rodziny żołn można spotkać w ciepłych krajach, w Afryce i w Azji. Patrząc na tego rzadkiego i bajecznie kolorowego ptaka, można pomyśleć o rajskim ogrodzie. Zamknij oczy i w jak najmniejszych szczegółach wyobraź sobie miejsce, gdzie będziesz się czuł bardzo dobrze. To może być ogród, ale także jakakolwiek inna przestrzeń. Warto stworzyć takie bezpieczne miejsce, aby móc do niego wracać w trudnych chwilach: nikt nie może nam go zabrać ani zniszczyć, a co najważniejsze — jest dokładnie takie, jakiego potrzebujemy.

Podsumowanie: Wizualizacja bezpiecznego miejsca (miejsca szczęścia, ogrodu róż) pomaga w relaksie. Jest to pomocne przy rozwiązywaniu problemów — chwilowe oderwanie się od zadania, ucieczka w wizualizację — pozwala wrócić do niego ze świeżym spojrzeniem.

Rzeźba „Pierwsze podszepty miłości” („Podszepty miłości”, „Tajemnice miłości”) Wiktora Brodzkiego

 

To jest ćwiczenie narracyjne (wymyślanie historii, dopisywanie dialogów, dalsze losy czegoś/kogoś, tworzenie postaci...).

Rzeźba „Pierwsze podszepty miłości” („Podszepty miłości", „Tajemnice miłości”) Wiktora Brodzkiego

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie narracyjne (wymyślanie historii, dopisywanie dialogów, dalsze losy czegoś/kogoś, tworzenie postaci...).

Opis zadania: Scena przedstawia boginię Afrodytę, która nachyla głowę w stronę uskrzydlonego Amora, by posłuchać, co ten ma jej do powiedzenia. Zagadkowy uśmiech bogini sugeruje frywolny charakter rozmowy... Wyobraź sobie, co mówi Amor. Zastanów się, co myśli bogini Afrodyta? Co powiedziałbyś na miejscu Amora? Co chciałabyś usłyszeć na miejscu Afrodyty?

Podsumowanie: Głęboki kontakt ze sztuką może być ważnym doświadczeniem sprzyjającym kreatywności. Jednym ze sposobów, żeby go nawiązać, jest introspekcja – stawianie pytania, co dzieło, którego doświadczam, ma wspólnego ze mną? Jakie własne emocje w nim odnajduję? To ćwiczenie warto stosować, kiedy chcemy pełniej skorzystać z wizyty w muzeum czy galerii. Częste odwiedzanie tych miejsc pozwala budować osobistą bazę inspiracji, ważny element postawy kreatywnej.

Rzeźba „Nad grobem” Antoniego Pleszowskiego

To jest ćwiczenie narracyjne (wymyślanie historii, dopisywanie dialogów, dalsze losy czegoś/kogoś, tworzenie postaci...).

Rzeźba „Nad grobem” Antoniego Pleszowskiego

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie narracyjne (wymyślanie historii, dopisywanie dialogów, dalsze losy czegoś/kogoś, tworzenie postaci...).

Opis zadania: Rzeźba Antoniego Pleszowskiego w wersji gipsowej po raz pierwszy była eksponowana w 1887 roku na I Wielkiej Wystawie Sztuki Polskiej w krakowskich Sukiennicach. Niezwykła sugestywność dzieła nie uszła uwadze krytyków, czego dowodem jest fragment artykułu Henryka Struvego: „Bez napisu widzimy, że postać ta zasiadła w cmentarnym zaciszu, w najbliższym sąsiedztwie śmierci, a smętna jej zaduma przenika i naszą duszę”. Potraktuj tę rzeźbę jako ilustrację dramatu, prezentującą jego pierwszą scenę. Wyobraź sobie bohaterów tej opowieści, jej intrygę, konflikt i dalszy rozwój wypadków. Pomyśl o ilustracji dla finałowej sceny. Czy możliwy jest tutaj happy end?

Podsumowanie: To ćwiczenie może pomóc rozwinąć twórcze myślenie rozumiane jako szukanie możliwości tam, gdzie mamy do czynienia z sytuacjami (pozornie) bez wyjścia. Jak wskazują przykłady literackie i filmowe, może to być także początek dobrej historii — takiej, która rozpoczyna się od „trzęsienia ziemi”...

Rzeźba „Bachantka” Teodora Rygiera

To jest ćwiczenie językowe. Gry i zabawy słowne: nadawanie nazw, słowotwórstwo czy kalambury, wzbogacają zasób słów i rozwijają umiejętność precyzyjnego wyrażania się.

Rzeźba „Bachantka” Teodora Rygiera

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie językowe. Gry i zabawy słowne: nadawanie nazw, słowotwórstwo czy kalambury, wzbogacają zasób słów i rozwijają umiejętność precyzyjnego wyrażania się.

Opis zadania: Stanisław Bełza, który w 1886 roku odwiedził florencką pracownię Teodora Rygiera, zanotował: „ten wdzięk i ta gracja wdzięczą się do ciebie z każdego jego posągu, czy to patrzysz na Poppeę, na ramieniu której rzucony od niechcenia motylek już-już ma się wznieść w powietrze, czy na Bachantkę, która w zwinnych ruchach pląsa przed tobą ochoczo, w wdzięcznych liniach drapując dookoła swych nóżek ubranie”. Znajdź pięć określeń twoim zdaniem najlepiej oddających nastrój tej rzeźby. Zapisz je. Następnie, na podstawie tych sformułowań, wymyśl toast, który może wznosić bachantka.

Podsumowanie: To ćwiczenie rozwija umiejętność przekładania obrazów na słowa i tworzenia trafnych sformułowań.

Obraz „Wiosna w górach” Rafała Malczewskiego

To jest ćwiczenie na wizualizację. Wizualizacja to jedna z technik relaksacyjnych. Poprzez wizualizację można oderwać się na chwilę od „tu i teraz”, co pozwala inaczej spojrzeć na bieżące zadania i problemy.

Obraz „Wiosna w górach” Rafała Malczewskiego

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie na wizualizację. Wizualizacja to jedna z technik relaksacyjnych. Poprzez wizualizację można oderwać się na chwilę od „tu i teraz”, co pozwala inaczej spojrzeć na bieżące zadania i problemy.

Opis zadania: Zwiedzający Muzeum Tatrzańskie często spędzają wiele czasu przed obrazami Rafała Malczewskiego. Wszystko na nich wydaje się znajome: i góry, i snop ulewnego deszczu, i kawały śniegu. Zawsze pozostaje jednak szczypta baśni, duża doza niedopowiedzenia i swobody, nie tylko dla artysty, ale przede wszystkim dla odbiorcy. Przyjrzyj się temu obrazowi, spróbuj dostrzec jak najwięcej szczegółów. Teraz zamknij oczy, odpręż się i postaraj się poczuć przedstawiony tu krajobraz innymi niż wzrok zmysłami. Jak byś się czuł, będąc w tym miejscu? Czy jest tam ciepło czy zimno? Jak pachnie powietrze? Co słyszysz? Z której strony wieje wiatr?

Podsumowanie: Wizualizacja to skuteczny sposób na relaks. Dzieła sztuki mogą być do niej dobrym pretekstem. Wizualizacja pozwala też na głębszy kontakt z zamysłem twórcy.

Szkatułka w formie sąsieka

To jest ćwiczenie na ulepszanie rzeczy. Założenie, że coś może być zrobione lepiej, to czasem pierwszy krok w tworzeniu wynalazku.

Szkatułka w formie sąsieka

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie na ulepszanie rzeczy. Założenie, że coś może być zrobione lepiej, to czasem pierwszy krok w tworzeniu wynalazku.

Opis zadania: Forma tego pojemnika na kosztowności wywodzi się z sąsieków, drewnianych skrzyń, które znajdowały się w niemal każdej góralskiej chałupie. Wykonywane były z twardego, trwałego drewna i służyły do przechowywania w izbie rozmaitych przedmiotów, w tym także zboża. W przypadku tej szkatułki twórca wykorzystał wzór sąsieka, jedynie zmniejszając jego wielkość. Użył również innego tworzywa — stali. Sąsieczek z ciężkiej, masywnej skrzyni stał się stylowym i szykownym pojemnikiem na biżuterię. Rozejrzyj się wokół i wybierz jakiś przedmiot, który masz pod ręką. Wyobraź sobie, że masz władzę nad materią. Teraz pomyśl, jak mogłaby wyglądać ta rzecz, gdyby była w zupełnie innej skali, dużo mniejsza lub większa? Możesz też zmienić materiał, z którego jest wykonana... Pomyśl teraz o hipotetycznych zastosowaniach tak zmienionej rzeczy. Do czego mogłaby służyć po takiej transformacji? Wyobraź sobie sytuację, w której ten przedmiot jest niezbędny...

Podsumowanie: Przeprowadzanie w wyobraźni niemożliwych transformacji pozwala spojrzeć na najbliższe otoczenie z zupełnie innej strony. Jest to ćwiczenie rozwijające możliwości abstrakcji, które może pomagać przy szukaniu nowych rozwiązań starych problemów.

Rower drewniany

To jest ćwiczenie na ulepszanie rzeczy. Założenie, że coś może być zrobione lepiej, to czasem pierwszy krok w tworzeniu wynalazku.

Rower drewniany

Karta eksponatu

Karta eksponatu 2

 

Typ zadania: To jest ćwiczenie na ulepszanie rzeczy. Założenie, że coś może być zrobione lepiej, to czasem pierwszy krok w tworzeniu wynalazku.

Opis zadania: Rowerek, wykonany przez wiejskiego chłopca dla swojego młodszego braciszka, nie ma pedałów ani hamulców – nadaje się tylko do zjeżdżania z górki. Zwróćmy uwagę na konstrukcję — przejaw pomysłowości i wyobraźni. Pomyśl o swoim rowerze. Zastanów się, z jakiego innego materiału można wykonać rower. Jak działałby i wyglądał rower skonstruowany z: papieru, gąbki, plastiku, gliny...? Teraz zastanów się, komu mógłbyś taki rower podarować?

Podsumowanie: Przeprowadzanie w wyobraźni niemożliwych transformacji pozwala spojrzeć na najbliższe otoczenie z zupełnie innej strony. Jest to ćwiczenie rozwijające możliwości abstrakcji, które może pomagać przy szukaniu nowych rozwiązań starych problemów.

Puchar ozdobny — roztruchan

To jest ćwiczenie na wizualizację. Wizualizacja to jedna z technik relaksacyjnych. Poprzez wizualizację można oderwać się na chwilę od „tu i teraz”, co pozwala inaczej spojrzeć na bieżące zadania i problemy.

Puchar ozdobny — roztruchan

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie na tworzenie skojarzeń. Dzięki takim ćwiczeniom dostrzegamy nieoczywiste połączenia i docieramy do nieoczywistych powiązań.

Opis zadania: Srebrne naczynia przechowywane i gromadzone w staropolskich dworach, oprócz tego, że pełniły funkcje użytkowe, miały także znaczenie reprezentacyjne. W epoce renesansu, manieryzmu i baroku typowymi naczyniami były roztruchany – wielkie, srebrne puchary, zwykle o kształcie zoomorficznym (na przykład orła, pawia, gryfa, sowy, lwa), używane do wznoszenia szczególnie uroczystych toastów oraz dekorowania stołów. Rozejrzyj sie wokół siebie, możesz też wyjrzeć za okno. Jak wyglądałoby twoje otoczenie, gdyby przedmioty wokół ciebie ożyły pod postaciami zwierząt? Jakie stworzenia znalazły się wokół ciebie? Jakie wydają odgłosy? Czy czujesz się w ich otoczeniu bezpiecznie? A może masz ochotę wyruszyć na safari?

Podsumowanie: Ćwiczenia na tworzenie metafor i szukanie nieoczywistych związków rozwijają twórcze myślenie i umiejętność kojarzenia faktów. Warto je stosować podczas pracy twórczej: pisania esejów, wierszy czy szukania pomysłów.

Aptekarska waga techniczna z Eskulapem

To jest ćwiczenie narracyjne (wymyślanie historii, dopisywanie dialogów, dalsze losy czegoś/kogoś, tworzenie postaci...).

Aptekarska waga techniczna z Eskulapem

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie na tworzenie skojarzeń. Dzięki takim ćwiczeniom dostrzegamy nieoczywiste połączenia i docieramy do nieoczywistych powiązań.

Opis zadania: Ramiona wagi zawieszone na cynkalowym posążku przedstawiającym boga medycyny Eskulapa. Cała waga ustawiona na marmurowym blacie. Zrób przegląd znanych Ci bogiń i bogów ze znanych ci mitologii (możesz skorzystać z Wikipedii). Która z tych postaci mogłaby być w tej chwili twoim patronem? Czyj posąg mógłbyś wkomponować w swoje narzędzia pracy? Czy z tym bóstwem wiąże się jakaś sentencja albo ciekawa opowieść?

Podsumowanie: Ćwiczenia na tworzenie metafor i szukanie nieoczywistych związków rozwijają twórcze myślenie i umiejętność kojarzenia faktów. Warto je stosować podczas pracy twórczej: pisania esejów, wierszy czy szukania pomysłów.

Maszynka do wyciskania owoców

To jest ćwiczenie językowe. Gry i zabawy słowne: nadawanie nazw, słowotwórstwo czy kalambury, wzbogacają zasób słów i rozwijają umiejętność precyzyjnego wyrażania się.

Maszynka do wyciskania owoców

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie językowe. Gry i zabawy słowne: nadawanie nazw, słowotwórstwo czy kalambury, wzbogacają zasób słów i rozwijają umiejętność precyzyjnego wyrażania się.

Opis zadania: W tym urządzeniu owoce przerabiane były na moszcz — półprodukt w procesie wyrobu soku. Sok powstaje po odcedzeniu z moszczu pozostałości stałych części owocu — wytłoków. Do wyciskania owoców służy tu prasa dociskana ręcznie do dna beczki za pomocą śruby. Proces produkcji soku przypomina proces pracy nad pomysłem — najpierw zbieramy obiecujące koncepcje — jak dojrzałe owoce – potem wyciskamy z nich esencję, następnie filtrujemy to, co pozostało, przez sito krytyki... Czego jeszcze metaforą może być maszynka do wyciskania owoców? Spróbuj znaleźć inne jej znaczenia. Możesz zacząć od prasy, beczki, dociskania śruby...

Podsumowanie: Zabawy w szukanie metaforycznych związków i skojarzeń rozwijają słownictwo i kształtują zdolności językowe. Takie ćwiczenia przydają się podczas pisania tekstów, ale też jako przygotowanie do wymagających rozmów i negocjacji.

Gmerk kamienny Stanisława Amendy

To jest ćwiczenie aktywizujące. Zrobienie czegoś, małej rzeczy lub większego dzieła, odbycie spaceru albo trening to niezbędny przerywnik w pracy umysłowej — może uruchamiać nasze ukryte potencjały wobec jakiegoś problemu, ale też pozwala spojrzeć na sprawy z dystansu

Gmerk kamienny Stanisława Amendy

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie aktywizujące. Zrobienie czegoś, małej rzeczy lub większego dzieła, odbycie spaceru albo trening to niezbędny przerywnik w pracy umysłowej — może uruchamiać nasze ukryte potencjały wobec jakiegoś problemu, ale też pozwala spojrzeć na sprawy z dystansu.

Opis zadania: Tarcza herbowa otoczona wstęgą z frędzlami, w narożnikach kamienia inicjały S i A. Jest to znak własnościowy Stanisława Amendy, jednego z najbogatszych olkuskich gwarków, czyli przedsiębiorców organizujących wydobycie i produkcję ołowiu i srebra. Zaprojektuj swój gmerk. Niech ten znak będzie prosty, a zarazem niech wyraża to, czym się zajmujesz. Użyj pisaka. Znak powinien zmieścić się na karteczce samoprzylepnej. Jeśli masz dostęp do kserokopiarki, skseruj znak kilka razy, wytnij i zastanów się, na czym mógłbyś go umieścić? Które przedmioty w Twoim otoczeniu powinny nosić Twój znak własnościowy? Teraz przyklej do nich wycięte gmerki klejem lub taśmą.

Podsumowanie: Tworzenie znaków, logotypów i ikon wymaga dokonania wyboru najważniejszych cech, którym znak ma odpowiadać.

Obraz „Helenka z wazonem” Stanisława Wyspiańskiego

To jest ćwiczenie na stawianie pytań. Poprzez stawianie pytań można lepiej zrozumieć istotę rzeczy, problemu, zjawiska. Dzięki stawianiu coraz bardziej szczegółowych pytań można zobaczyć problem z wielu stron.

Obraz „Helenka z wazonem” Stanisława Wyspiańskiego

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie na stawianie pytań. Poprzez stawianie pytań można lepiej zrozumieć istotę rzeczy, problemu, zjawiska. Dzięki stawianiu coraz bardziej szczegółowych pytań można zobaczyć problem z wielu stron.

Opis zadania: Dzieci artysty: Helena (1895–1971), Mieczysław (1899–1920), Stanisław (1901–1967) — zamyślone, zaspane, o uroczo potarganych snem włosach — wielokrotnie bywały tematami portretów Stanisława Wyspiańskiego. Jednak w tym wypadku niewidzące spojrzenie Helenki i brak wzrokowego kontaktu portretowanej z widzem w symboliczny sposób podkreślają również niedostępność dziecięcego świata, jego bezpośredni, intuicyjny kontakt z podświadomością i sferą sacrum. Zgodnie z romantycznym przekonaniem, dziecięca niewinność, intuicja i wrażliwość pozwalały „sięgać głębiej”, a przez to trafniej poznawać istotę rzeczy, co w ujęciu modernistów czyniło maluchy pośrednikami między światem materii i transcendencji. Z kolei samo przedstawienie rośliny w wazonie może przypominać o szczególnym kontakcie portretowanej z siłami natury, do których jeszcze należy, choć wkrótce, w akcie dorastania, straci z nimi bezpośredni kontakt. Zastanów się, jakie pytania może stawiać światu mała Helena, patrząc na kwiaty. Co może ją teraz obchodzić? Co ją interesuje? Zapisz przynajmniej jedno, może pojawią się następne... Postaraj się stawiać takie pytania, jakie mogłoby zadać dziecko. Niech będą naiwne, mogą być nawet śmieszne i trochę głupie. Przypomnij sobie, o co pytałeś, będąc dzieckiem...

Podsumowanie: W nowym spojrzeniu na stare problemy może być pomocne ćwiczenie polegające na stawianiu pytań dziecka. Takie pozornie naiwne spojrzenie może ujawnić aspekty sprawy, które pozostały dotąd przeoczone...

Miedzioryt „Panorama Krakowa od północnego zachodu” Georga Houfnagela

To jest ćwiczenie typu „co by było, gdyby?”. Wymyślanie historii alternatywnych pozwala zakwestionować stan obecny i potraktować go jako jeden z możliwych. Taka podstawa sprzyja znajdowaniu innowacji.

Miedzioryt „Panorama Krakowa od północnego zachodu” Georga Houfnagela

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie typu „co by było, gdyby?”. Wymyślanie historii alternatywnych pozwala zakwestionować stan obecny i potraktować go jako jeden z możliwych. Taka podstawa sprzyja znajdowaniu innowacji.

Opis zadania: Najstarsza znana ikonografia Krakowa oparta na szkicach z natury pochodzi z XVI wieku. Miasto w kształcie utrwalonym na widoku przetrwało zaledwie kilkadziesiąt lat, uległo znacznemu zrujnowaniu w wyniku najazdu i okupacji szwedzkiej w latach 1655–1657. Wojna polsko-szwedzka, przez historyków nazwana potopem, przerywa harmonijny byt i konsekwentny rozwój miasta. Po tej dacie otwiera się nowy rozdział w jego historii, urbanistycznym kształtowaniu i rozwoju architektury. Wyobraź sobie, na podstawie tej panoramy, jak dzisiaj mógłby wyglądać Kraków, gdyby nie było potopu? Czego dziś możemy się uczyć od dawnych sposobów planowania i rozwoju miast? Co przeniósłbyś z tego planu do swojego miasta? Spróbuj narysować swoje idealne miasto.

Podsumowanie: Ćwiczenie na tworzenie historii alternatywnych pozwala zakwestionować otaczającą nas rzeczywistość jako jedyny możliwy świat. Takie bujanie w obłokach i gdybanie może być ważnym elementem osobistego procesu twórczego, jako ćwiczenie rozwijające wyobraźnię.

Skarb żelaznych grzywien siekieropodobnych z ul. Kanoniczej 13 w Krakowie

 

To jest ćwiczenie narracyjne. Takie ćwiczenia wspomagają proces twórczy, odwołując się do jednej z podstawowych aktywności kulturowych człowieka: snucia opowieści.

Skarb żelaznych grzywien siekieropodobnych z ul. Kanoniczej 13 w Krakowie

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie narracyjne. Takie ćwiczenia wspomagają proces twórczy, odwołując się do jednej z podstawowych aktywności kulturowych człowieka: snucia opowieści.

Opis zadania: Skarb odkryty w trakcie badań ratowniczych w piwnicach oficyny tylniej przy ulicy Kanoniczej 13 w Krakowie w 1979 roku. W skład skarbu wchodziło 4212 tak zwanych płacideł o łącznej wadze 3630 kg. We wczesnym średniowieczu skarb odkryty przy obecnej ulicy Kanoniczej 13 miał wartość odpowiadającą kilku kilogramom złota, ewentualnie stadu bydła liczącemu około 300 dorosłych sztuk. Potraktuj ten skarb jako wstęp do opowieści. Spróbuj opowiedzieć, co sprawiło, że ten skarb został ukryty — i nigdy nieodnaleziony. Pobaw się konwencjami — niech to będzie opowieść detektywistyczna, fantastyczna, horror, romans...

Podsumowanie: Możesz też wymyślić swój skarb — co, w tej chwili, mógłbyś ukryć i gdzie byś to schował. Jaki sposób na ukrycie skarbu zastosujesz?

Tron z Zanzibaru

To jest ćwiczenie typu „co by było, gdyby?”. Wymyślanie historii alternatywnych pozwala zakwestionować stan obecny i potraktować go jako jeden z możliwych. Taka podstawa sprzyja znajdowaniu innowacji.

Tron z Zanzibaru

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie typu „co by było, gdyby?”. Wymyślanie historii alternatywnych pozwala zakwestionować stan obecny i potraktować go jako jeden z możliwych. Taka podstawa sprzyja znajdowaniu innowacji.

Opis zadania: Obiekt wykonany przed 1900 rokiem, na Zanzibarze lub na wybrzeżu ówczesnej Tanganiki (obecnej Tanzanii), na zlecenie bogatej rodziny kupieckiej z Zanzibaru lub lokalnego przywódcy arabskiego – „sułtana”. Wyobraź sobie, że zasiadasz na tym tronie... Jesteś teraz władcą, poczuj moc i odpowiedzialność płynącą z tronu... Jak wygląda świat postrzegany z tej perspektywy? Jakim byłbyś królem? Jakie są teraz Twoje relacje z innymi ludźmi?

Podsumowanie: Wyobrażanie sobie siebie w fantastycznych sytuacjach pozwala dostrzec cechy, których nigdy byśmy się po sobie nie spodziewali. Może to być wstęp do odkrywania własnych potencjałów

Fajka

To jest ćwiczenie na tworzenie opowieści.

Fajka podhalańska

Karta eksponatu

Typ zadania: To jest ćwiczenie na tworzenie opowieści.

Opis zadania: Zapisz w notesie kilka słów, jakie spotkasz w drodze do domu. Mogą to być nazwy sklepów albo fragmenty haseł reklamowych. Co dziś masz w kieszeni? Co znalazłeś na ulicy? Znajdź jakiś obraz albo zdjęcie. Kim są ci ludzie? Co do siebie mówią? Co stanie się za chwilę? Zobacz, gdzie cię to zaprowadzi.
Zacznij mówić rymem.
Ułóż niezwykłą kołysankę. Tylko dla siebie.

Podsumowanie: To ćwiczenie może się przydać, gdy potrzebujesz pomysłów na dłuższą pracę pisemną lub kiedy szukasz inspiracji do wypowiedzi ustnych (przemówień, toastów).