Blog

WMM #współcześnie – odsłona trzecia

Jak pokazywać dzieła sztuki współczesnej w przestrzeni wirtualnej w sposób neutralny, aby w pełni zachować ich wieloznaczność, różnorodność, oryginalność, z szacunkiem dla najdrobniejszych szczegółów, które często decydują o ostatecznym wydźwięku prac?

Pytanie to okazuje się szczególnie istotne w przypadku prac, które powstawały z myślą o konkretnej przestrzeni wystawienniczej, stającej się wówczas integralną częścią dzieła. Już niebawem na portalu Wirtualne Muzea Małopolski zaprezentujemy Państwu kolekcję, w której tego typu eksponaty zajmują znaczące miejsce.

Galeria Sztuki Współczesnej Bunkier Sztuki na portalu WMM

Będzie to wybór prawie pięćdziesięciu prac z krakowskiej Galerii Sztuki Współczesnej Bunkier Sztuki, które reprezentują najważniejsze wątki w polskiej sztuce współczesnej. Wśród nich znalazły się między innymi wspomniane instalacje site-specific[1] zrealizowane w przestrzeni galerii, odnoszące się znaczeniowo do przestrzeni budynku zaprojektowanego przez architektkę Krystynę Tołłoczko-Różycką. Obecnie powierzchnia galerii uniemożliwia stałą prezentację tego typu prac. Portal Wirtualne Muzea Małopolski staje się więc dla wybranych obiektów rodzajem zastępczej platformy wystawienniczej. W udostępnionej na WMM kolekcji pojawią się między innymi prace Wilhelma Sasnala, Jadwigi Sawickiej, Bartosza Kokosińskiego, Małgorzaty Markiewicz, Bogdana Bachorczyka, Anny Zaradny.

Batman Jadwigi Sawickiej

W ostatnim tygodniu akcji WMM #współcześnie chcielibyśmy zaprezentować Państwu zwiastun kolekcji Bunkra Sztuki, która niebawem znacznie powiększy zbiory dzieł sztuki współczesnej udostępniane na portalu. Wybraliśmy obraz Batman, pracę prezentowanej już na portalu WMM Jadwigi Sawickiej.

Batman – odważny, szlachetny, męski bohater popkultury walczący ze złem, znany z komiksów, filmów, klocków lego i nadruków na ubraniach. Na obrazie Sawickiej charakterystyczna głowa Batmana w czarnej masce oddzielona od korpusu została namalowana na różowym tle w tradycyjnej technice: akrylami na płótnie. Róż pudrowy kojarzony jest najczęściej z dziewczęcością, słodyczą, ciałem. Kolor ten pojawia się w wielu obrazach i instalacjach Sawickiej. Artystka wykorzystała go między innymi w cyklu obrazów z częściami garderoby i cyklu charakterystycznych instalacji tekstowych. Na obrazie Batman mamy więc do czynienia nie tylko z kontrastem formalnym: zestawieniem czarnej i różowej plamy barwnej, ale przede wszystkim z kontrastem znaczeniowym: zderzeniem tego, co w stereotypowy sposób postrzegamy jako kobiece i męskie. 

Jadwiga Sawicka

Sawicka studiowała na Wydziale Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie w pracowni Jerzego Nowosielskiego. Tworzy obrazy, fotografie, obiekty i instalacje tekstowe. W 2016 roku została uhonorowana nagrodą im. Katarzyny Kobro[2]. W uzasadnieniu podkreślano, że wyróżnienie zostało przyznane za „sztukę, której istotą jest koncept. Za prosty, ponadpokoleniowy, wielowarstwowy, poruszający i niepokorny przekaz”[3]. Artystka „recyklinguje słowa”[4], dokumentując teraźniejszość przesyconą różnego rodzaju hasłami reklamowymi, szokującymi tytułami gazet i portali plotkarskich: „odchodzę”, „daj mi wszystko”, „tresowanie, oswajanie, nawracanie”, „znów zabija”.

Prace Jadwigi Sawickiej znajdują się w najważniejszych kolekcjach sztuki współczesnej w Polsce, między innymi w MOCAK-u. Na portalu WMM można przyjrzeć się uważniej fakturze malowanych przez artystkę obrazów, stosowanej przez nią technice grubo nakładanych warstw farby, z których wyłaniają się celowo koślawe napisy, jak np. w pracy OJCZYSTY / macierzysta z 2012 roku.

Ta tradycyjna technika malarska kontrastuje ze współczesnym, niezwykle aktualnym przekazem jej prac. Prace zyskują w ten sposób dodatkowe znaczenia.

Kto się boi sztuki współczesnej?

Celem akcji WMM #współcześnie było zwrócenie Państwa uwagi na zasoby sztuki współczesnej udostępnione na portalu Wirtualne Muzea Małopolski. To sztuka często trudna, kontrowersyjna, drażniąca, budząca opór albo po prostu niezrozumiała, wystawiająca na próbę nasze estetyczne przyzwyczajenia. Chcieliśmy zainteresować Państwa wybranymi obiektami, podjąć próbę jeśli nie wyjaśnienia, to przynajmniej oswojenia, uczynienia bliższymi naszemu codziennemu doświadczeniu. Wirtualna ekspozycja sztuki współczesnej na tle wielowiekowego dziedzictwa kulturowego prezentowanego na portalu WMM pozwala zobaczyć ciągłość w ludzkiej twórczości, zestawiać to, co dawne, z tym, co nowe, odnaleźć nieoczywiste powiązania pomiędzy eksponatami, a tym samym odkryć ich nowe znaczenia. Mamy nadzieję, że w tym zestawieniu odnajdą Państwo dla siebie coś istotnego.

Opracowanie: Mirosława Bałazy, Kinga Kołodziejska (Redakcja WMM), CC-BY 3.0 PL

 

[1] Termin site-specific wywodzi się z nurtu land art (sztuki ziemi). Prace tworzone są z myślą o funkcjonowaniu w precyzyjnie określonym miejscu. Odnosi się więc do dzieła sztuki zaprojektowanego specjalnie dla określonej lokalizacji i powiązanego z nią.

[2] Pomysłodawcami tego wyróżnienia są prof. Józef Robakowski i Nika Strzemińska – córka Katarzyny Kobro i Władysława Strzemińskiego.

[4] Ewa Gorządek, Jadwiga Sawickahttp://culture.pl/pl/tworca/jadwiga-sawicka (data dostępu: 22 marca 2017).

Komentarze
URL trackback'a:

Ostatnie komentarze: